ملی ش 209 رف، فهرست 1 / 205
عنوان معرفی: شرح فروع کافی
عنوان صحیح: صافی
از افادات استاد حایری

ملی ش 8/399/ف فهرست 1 / 385
عنوان معرفی: شرح دیباچه نهج¬البلاغه و چند خطبۀ دیگر، از محمد بن حسین برادر سید مرتضی معروف به علم الهدی
توضیح: چند مطلب عجیب و غریب در این معرفی دیده می¬شود.
اولاً: رساله به عربی است نه فارسی؛
ثانیاً: برادر سید مرتضی، شریف رضی جامع نهج¬البلاغه است؛
ثالثاً: شرح نهج¬البلاغه از شریف رضی جای تأمّل و بررسی جدی دارد.

ملی ش 8/376، ...، فهرست 1 / 870
عنوان معرفی: تفسیر سورۀ نور
نام صحیح کتاب: تفسیر سورة الواقعة نوشته ملاصدرا
(نک . کشاف الفهارس 3 / 307)

ملی ش 551/ف ، فهرست 2 / 41
عنوان معرفی: فواید اخیار
عنوان صحیح: علاج الأمراض
نک: منزوی 1 / 569

ملی ش 582/ف/8 ، فهرست 2 / 84
عنوان معرفی: فهرست کتاب الاشباه و النظائر، مؤلف نامعلوم
مؤلف: ابن نجیم مصری
نسخۀ دیگری از آن در کتابخانه آیت¬الله مرعشی به شماره 1/13825 موجود است.

ملی ش 637/ف، فهرست 2 / 145
عنوان معرفی: رساله جهادیه، از ناشناس
مؤلف: میرزا ابوالقاسم قائم مقام
نسخه دیگری از آن در کتابخانه آیت¬الله مرعشی به شماره 15082 موجود است.

ملی ش 668/ف، فهرست2 / 169
عنوان معرفی: رساله حل ماینحل... شرح قصیده فخرالدین رازی (=امام فخر)
توضیح: متن قصیده از ابوالمفاخر رازی است. حل ما ینحل با تصحیح آیت¬الله حسن¬زاده آملی در میراث اسلامی ایران (دفتر دوم) به چاپ رسیده است.

ملی ش 701/ف، فهرست 2 / 207
عنوان معرفی: مشکوة محمدیه، از محمد
مؤلف: میرزا آقاسی خویی، در کتابخانه آیت¬الله مرعشی نیز نسخه دارد.

ملی ش 795/ف/3، فهرست 2 / 323
عنوان معرفی: حاشیه در مناسخات الارث طوسی، احتمالاً از مجدین اصفهانی تألیف در 965 ق
محشّی: عمیدالدین اعرج حلی
نسخه دیگری از آن در کتابخانه آیت¬الله مرعشی به شماره 6/15066 موجود است.
از افادات محمدحسین امینی

ملی ش 1/801/ف، فهرست 2 / 335
عنوان معرفی: مراتب سیر سالکین
توضیح: احتمالاً رساله هفت وادی ، از آثار بهائیان باشد؟

ملی ش 2/836، فهرست 2 / 370
عنوان معرفی: ناشناس
نام صحیح کتاب و مؤلف: کنزالعرفان نوشته فاضل مقداد (نک: کشاف الفهارس 4 / 89)

می ش 842/ف، فهرست 2 / 378
عنوان معرفی: رساله¬ای در بیان احوال جواهر
عنوان صحیح: جواهر نامه

ملی ش 7/978/ف، فهرست 2 / 535
عنوان معرفی: طب منظوم
عنوان صحیح: علاج الأمراض
نک: منزوی ا/569

ملی ش 12/1049/ف، فهرست 3 / 65
عنوان معرفی: مقدمه بر منظومه حضرت علی(ع)
عنوان صحیح: شرح جنة الاسماء

ملی ش 1255/ف، فهرست 3 / 314
عنوان معرفی: شرح کتاب الحجة کافی
عنوان صحیح: الصافی فی شرح الکافی

ملی ش 1315/ف، فهرست 3 / 379
عنوان معرفی: جواهر الأسرار....، مؤلف نامعلوم
مؤلف: خوارزمی

ملی ش 1384/ف/1، فهرست 3 / 440.
عنوان معرفی: آداب البحث و المناظره، از:؟
مؤلف: خواجه حسن بقال
از افادات حسین متقی

ملی ش 1384/ف/8، فهرست 3 / 445
عنوان معرفی: شرح فصوص، از : ابو نصر فارابی، شارح: غازانی تبریزی، زمان شرح: 1022 ق
شارح: شنب غازانی متوفی 894 ق، تاریخ کتابت 1022 ق.
از افادات حسین متقی

ملی ش 3/1553/ف، فهرست4 / 46
عنوان معرفی: خاک شناسی
توضیح: این رساله به زبان عربی است و برای کتاب عربی، اسم فارسی روا نیست.

ملی ش 1943ف، فهرست 4 / 407
عنوان معرفی: خلاصه بحر المناقب فی تفضیل علی بن ابی طالب
عنوان صحیح: درّ بحر المناقب...
نک: فهرستواره کتابهای فارسی 3 / 1643؛ الذریعه 8 / 62.

ملی ش 1946/ف، فهرست 4 / 412
عنوان معرفی: میزان الملوک ...، از: جعفر بن اسحاق
توضیح: این کتاب از جعفر کشفی است و به وسیله بوستان کتاب، در قم به چاپ رسیده است.

ملی ش 1/2057/ف، فهرست 5 / 55
عنوان معرفی: مناظرت
عنوان صحیح: انوار سلیمانی

ملی ش 2058/ف، فهرست 5 / 59
عنوان معرفی: شرح کتاب المعیشه کافی
عنوان صحیح: الصافی فی شرح الکافی

ملی ش 2144/ف، فهرست 5 / 198
عنوان معرفی: تفسیر سوره حمد، از میرزا محمدتقی
گویا: مفاتیح الأسرار، از میرزا محمدتقی کرمانی

ملی ش 2204/ف/2، فهرست 5 / 292
عنوان معرفی: سلوة الشیعة و قوه مقوی الشریعه، از: مظهر بن محمد المقدادی
عنوان صحیح و مؤلف: سلوة الشیعة و قوة الشریعة، از: میرمحمد بن محمد میر لوحی سبزواری صاحب کتاب کفایة المهتدی (الذریعه 18 / 101) که ظاهراً مطهر بن محمد مقدادی نام مستعار اوست؟
سلوة الشیعه در میراث اسلامی ایران 2 / 337-359 به چاپ رسیده است.

ملی ش 2421/ف، فهرست 5 / 563
عنوان معرفی: تأحج نیران الأحزان، از عبد بن محمد الموالی
عنوان صحیح و مؤلف: تأجیج نیران الأحزان ، از اوالی
ضمناً این کتاب به زبان عربی است.

ملی ش 2503/ف، فهرست 6 / 4
عنوان معرفی: شرح فروع کافی
عنوان صحیح: الصافی فی شرح الکافی

ملی ش 2544/ف، فهرست6 / 49
عنوان معرفی: حاتم نامه، از ناشناس
مؤلف احتمالی: کاشفی بیهقی
نک: فهرست¬واره کتاب¬های فارسی، ج 1.

ملی (2634/ف)/1، فهرست 6 / 192
عنوان معرفی: بیست باب در اسطرالاب، از شیخ بهایی!
مؤلف: خواجه نصیرالدین طوسی
نک: فهرست ملی 11/143

ملی ش (2695/ف)/4، فهرست 6 / 269
عنوان معرفی: اربع مقالات
توضیح: ظاهراً این کتاب به زبان عربی است که در میان رساله¬های فارسی معرفی شده است؟

ملی ش (2697/ف)/13، فهرست 6 / 280
عنوان معرفی: شرح ابیات میرفندرسکی
عنوان صحیح: شرح قصیده یائیه میرفندرسکی

ملی ش 2780/ف، فهرست 6 / 401
عنوان معرفی: دعا و ترجمه آن
عنوان صحیح: ترجمۀ دعای کمیل، گویا از: علامه ملا محمدباقر مجلسی (1110ق).

ملی ش 7 / 2826ف، فهرست 6 / 469
عنوان معرفی: معرفت التقویم
از: عبد القادر شروانی
مؤلف: نظام الدین عبد القادر بن حسن رویانی لاهیجانی (925ق)
نک: فهرستواره کتابهای فارسی 4 / 3051.

ملی ش 2849/ف، فهرست 6 / 502
عنوان معرفی: صد کلمه امیرالمؤمنین (ع) با ترجمه فارسی، از امیرالمؤمنین علی(ع)
عنوان احتمالی: مطلوب کل طالب من کلام علی بن ابی طالب، از رشیدالدین وطواط.

ملی ش 41/ع، فهرست7 / 42
عنوان معرفی: حاشیه بر قرآن، از: ناشناس
نام صحیح کتاب و مؤلف: التمییز لما أودعه الزمحشری من الاعتزال فی تفسیر الکتاب العزیز، نوشته عمر بن محمد سکونی، متوفی 717 ق.
(نک . کشاف الفهارس 3 / 426 - 427).

ملی ش ...، فهرست 7 / 61
عنوان معرفی: مفتاح الکنوز و ایضاح الرموز نوشته علی بن دریهم
نام صحیح کتاب و مؤلف: ایضاح الرموز و مفتاح الکنوز نوشته ابن القباقی
(نک . کشاف الفهارس 1 / 237ـ238)

ملی ش 78 ع، فهرست 7 / 76
عنوان معرفی: کافیة العروض، از ناشناس
نام صحیح کتاب و مؤلف: العروض البارع نوشته ابن قطاع، متوفی 515 ق. (نک. دائرة المعارف بزرگ اسلامی 4 / 478، کشف الظنون 2 / 1134)


ملی ش 300 ع، فهرست 7 / 268
عنوان معرفی: حاشیه تفسیر بیضاوی از اسد بن معین
نام صحیح مؤلف:ملا خسرو رومی
(نک . کشاف الفهارس 3 / 508ـ 509)

ملی ش 499 غ، فهرست7 / 414
معرفی منبع: الکشکول ، از علامه حلی
نام صحیح مؤلف: این کتاب قطعاً از علامه حلی نیست، بعضی آن را به سید حیدر آملی نسبت داده¬اند، و گویا از ابن معمار شیعی بغدادی باشد.


ملی ش 838/ع، فهرست 8 / 342
عنوان معرفی: میامر در طب، از ناشناس
مؤلف: فخرالدین محمد بن علی بن ابی نصر نیشابوری اسفراینی (حدود 760 ق)
نک: مرعشی ش 13941 و ایضاح المکنون

ملی 983/ع، فهرست 8 / 472
تاریخ کتابت: 978 ق
توضیح: این تاریخ مربوط به تألیف کتاب است نه کتابت نسخه
نک: عکسی مرعشی ش 2014

ملی ش 1047 ...، فهرست 9 / 45
عنوان معرفی: تفسیر استاد دایه
نام صحیح کتاب: ...
(نک . کشاف الفهارس 3 / 350)

ملی ش 2/1104ع، فهرست 9 / 97
عنوان معرفی: حسن اعتقاد الامامیة، از کلینی
نام صحیح: ظارهراً اعتقادات شیخ صدوق.

ملی ش (12475/ع)/5، فهرست 9 / 234
عنوان معرفی: فهرست اسماء علماء الشیعه و مصنفیهم، از : محمد بن محمد علی حمدانی قزوینی
توضیح: این نسخه فهرست منتجب الدین است که از روی خط حمدانی کتابت شده است. (نک. التراث العربی 4 / 231؛ فهرستنگان حدیث ج 1 ) .
وقتی فهرستنگار به منابع مراجعه نکند از این مشکلات پیش می¬آید.

ملی ش 423 ع، فهرست 9 / 249
عنوان معرفی: غریب القرآن
نام صحیح کتاب: نزهة القلوب، سجستانی
(نک . کشاف الفهارس 4 / 252-254)

ملی ش 10/1390 ع، فهرست 9 / 406
عنوان معرفی: شرح روضة المتقین ، نوشته علامه محمدباقر مجلسی
نام صحیح کتاب: الاوزان و المقادیر
(نک : التراث العربی 1 / 346)

ملی ش 4/1433 ع، فهرست 9 / 455
عنوان معرفی: رسالة فی معرفة الاقدار
نام صحیح: الأوزان و المقادیر

ملی ش ... ، فهرست 9 / 496
عنوان معرفی: خفی الاسرار، نوشته حافظ رجب برسی
توضیح: این کتاب، تحریر مطبوع مشارق انوار الیقین از برسی است.

ملی ش... ، فهرست 9 / 505
عنوان معرفی: قواعد الاحکام، نوشته شهید اول
نام صحیح کتاب: القواعد و الفوائد
(نک : التراث العربی 4 / 289)

ملی ش، 28/1498 ع، فهرست 9 / 564
عنوان معرفی: ..
نام صحیح کتاب: الرسالة الزنجیة، شیح احمد احسایی
(نک . کشاف الفهارس 3 / 599 ـ 600)

ملی ش 1561 ع، فهرست 10 / 83
عنوان معرفی: تفسیر ناشناس
نام صحیح کتاب: مفاتیح الغیب، فخر رازی
(نک : کشاف الفهارس 4 / 216)

ملی 1629/ع، فهرست 10 / 191
عنوان معرفی: انوار العقول، جامع: سید مرتضی علم الهدی
عنوان صحیح و مؤلف: انوار العقول من اشعار وصی الرسول، مؤلف: قطب¬الدین کیدری

ملی ش 1749/ع، فهرست 10 / 328
عنوان معرفی: معالم اصول الدین
عنوان صحیح: معالم الدین و ملاذالمجتهدین که شامل دو بخش اصول و فقه است و بخش اصول آن به اختصار به معالم الاصول مشهور است.

ملی ش 175/ع، فهرست 10 / 328
عنوان معرفی: شرح هندی بر کافیه
عنوان صحیح: المعافیة فی شرح الکافیة

ملی ش 1773/ع، فهرست 10 / 354
عنوان معرفی: کلمات قصار، مترجم: محمدحسن بن ابراهیم (به احتمال)، زمان ترجمه: محتملا 1305ق
عنوان صحیح و مؤلف: مطلوب کل طالب من کلام علی بن ابی طالب، از رشید الدین وطواط در ترجمه و شرح مائة کلمه از جاحظ

ملی ش 1874/ع، فهرست 10 / 507
عنوان معرفی: رجال، شاید از شیخ بهایی تألیف در 1074 ق.
توضیح: شیخ بهایی در 1030 ق وفات یافته، چگونه کتابی که در 1074 ق تألیف شده می¬تواند اثر وی باشد. وانگهی شیخ بهایی کتاب حجیمی در رجال بمانند این نسخه (449 برگ) ندارد.
دیگر اینکه: کاتب نسخه بهاءالدین نامی بوده و تاریخ کتابت 1074 ق، معلوم نیست مؤلف با کاتب یکی باشد.

ملی ش 1879/ع، فهرست 10 / 512
عنوان معرفی: جامع الأسرار و منبع الأنوار، مؤلف نامعلوم
گویا از: سید حیدر آملی

ملی ش 1899/ع، فهرست 10 / 551
عنوان معرفی: زواهرالحکم، مؤلف نامعلوم
گویا از: میرزا حسن بن عبدالرزاق لاهیجی

ملی ش 9/1919 ع، فهرست 10 / 583
عنوان معرفی: قاعده ید، از ناشناس .
نام صحیح مؤلف: شیخ حسین بن عبدالصمد عاملی، متوفی 984 ق
(نک: فهرست ملی 10/615، شماره 1/1943 ع به نام «تقدم شیاع بر ید»).

ملی ش ، فهرست 10 / 579
عنوان معرفی: اجوبة، از شیخ مفید
عنوان صحیح: اجوبة المسائل العکبریة

ملی ش 1927/ع، فهرست 10 / 597
عنوان معرفی: العیون و المجالس، نوشته محمد بن محمد بن نعمان
نام صحیح کتاب و مؤلف: الفصول المختارة نوشته سید مرتضی
(نک : الشیخ المفید و عطاؤه الفکری الخالد / 114)

ملی ، فهرست 10 / 608
عنوان معرفی: رسالة القول الاشبه فی حدیث من عرف نفسه فقد عرف ربه ، از؟
توضیح: گویا از جلال الدین سیوطی است.

ملی ش ، فهرست 10 / 616
عنوان معرفی: اباحة جوائز الاحکام، از:؟
توضیح: این رساله در الذریعه 5 / 286 به سید عبدالله جزایری منسوب شده ولی به نظر می¬رسد از پدر شیخ بهایی باشد؟

ملی ش ، فهرست 10 / 616
عنوان معرفی: رسالۀ دو مسأله فقهی
عنوان صحیح: مسألتان
چاپ شده در مجله فقه اهل بیت ش34

ملی ش ، فهرست 10 / 617
عنوان معرفی: رساله در قبله، مؤلف نامعلوم
نام صحیح کتاب: تحفة أهل الایمان فی قبلة عراق العجم و خراسان، نوشتۀ والد شیخ بهایی شیخ حسین بن عبدالصمد عاملی(984ق). (نک،ذریعه 3 / 423).

ملی ش ، فهرست 10 / 619
عنوان معرفی: مسارالشیعه، از : شیخ مفید محمد بن محمد بن نعمان حارثی.
عنوان صحیح: التواریخ الشرعیة، از شیخ مفید محمد بن محمد بن نعمان عکبری(413ق)

ملی ش ، فهرست 10 / 621
عنوان معرفی: شرح تحریر الاحکام، از:؟
شارح: محقق کرکی(940ق)
نک: الذریعه 6 / 32؛ عکس مرعشی ش1198

ملی ش 1944/ع ، فهرست 10 / 622
عنوان معرفی: اخبار معرفة الرجال، نوشته کشی
عنوان صحیح: اختیار معرفة الرجال = رجال کشّی، نوشته شیخ طوسی

ملی ش 8/2125/ع، فهرست 11 / 330
عنوان معرفی: کراهت و معنی آن در برخی عبادت¬ها، از حسین خوانساری (1121 ق)
عنوان صحیح و مؤلف: معنی الکراهة فی العبادات، از آقا جمال خوانساری (1125 ق)
نکته دیگر اینکه سال وفات آقا حسین خوانساری 1098 ق است.

ملی ش 2187/ع، فهرست 11 / 460
عنوان معرفی: شرح یا حاشیه بر قواعد الأحکام، از ناشناس
عنوان صحیح و شارح: جامع المقاصد فی شرح القواعد، از : محقق کرکی

ملی ش 2207/ع، فهرست 11 / 528
عنوان معرفی: شرح حدیث «العلماء ثلاثة»
توضیح: این عبارت حدیث نیست بلکه گفته سفیان ثوری است و شهید ثانی در منیة المرید آن را به عنوان «قال بعض المحققین» نقل کرده است.
نک: فهرستگان حدیث 4 / 297

ملی ش 1/2212/ع، فهرست 11 / 536
عنوان معرفی: دوازده امام، مؤلف نامعلوم
توضیح: احتمالاً صلواتیه¬های سروده قوام¬الدین سیفی قزوینی باشد که در کتابخانه آیت¬الله مرعشی نیز نسخه دارد و به عنوان الصلوة العالیات در فهرست آنجا معرفی شده است.

ملی ش 11/2700، فهرست 13 / 145
عنوان معرفی: اعداد الوفق، از :؟؟؟
مؤلف: عبدالوهاب زنجانی
نک: فهرست ملک 8 / 40
از افادات امینی

ملی ش 2/2798، فهرست 13 / 290
عنوان معرفی: رسالة المهدی
عنوان صحیح: احوال مهدی آخر الزمان از متقی هندی
نک: فهرستگان حدیث 6 / 395

ملی ش 6/3080/ع، فهرست 14 / 204
عنوان معرفی: الربع المجیب
عنوان صحیح: الفتحیة فی الأعمال الجیبیه
نک: مرعشی 10 / 15746
از افادات امینی

ملی ش 3/3522 ع ، فهرست 16 / 45
عنوان معرفی: النکت الاعتقادیة، از شیخ مفید
توضیح: این رساله در غالب فهرست¬ها و منابع متأخر به شیخ مفید منسوب شده و بارها با همین انتساب به چاپ رسیده است. این در حالی است که رساله کلامی شیخ مفید «النکت فی مقدمات الاصول» نام دارد و نسخه¬هایی از آن موجود است (از جمله مرعشی ، ج1، ص 239) و با تصحیح استاد سید محمد رضا جلالی در ضمن منشورات کنگره شیخ مفید به چاپ رسیده است.
اما رساله حاضر شباهتی با دیگر آثار شیخ مفید ندارد و در نسخه¬های کهن آن به شیخ مفید منسوب نشده، بلکه تمامی نسخه¬های موجود از آن مربوط به پس از سده هشتم هجری است و معمولاً همراه با آثار علامه حلی و فخر المحققین است و اخیراً در میراث اسلامی ایران (دفتر چهارم ص 601ـ620) با عنوان «فخریه» از فخر المققین به چاپ رسیده است.

ملی ش 140 ف، فهرست 17 / 121ـ122
عنوان معرفی: بحر المحبة
نام صحیح کتاب: تفسیر سورة یوسف، از ابو حامد غزالی
(نک: کشاف الفهارس 3 / 316)

ملی ش 5/4080 ع، فهرست 17 / 415
عنوان معرفی: مناقب امیر المؤمنین علیه السلام نوشته محمد هاشم
نام صحیح مؤلف: سید هاشم بن سلیمان بن اسماعیل بحرانی، متوفی 1107 ق.
(نک . الذریعه 22 / 322)

ملی ش 1/4081 ع، فهرست 17 / 420
عنوان معرفی: الغرة فی المنطق
نام صحیح: ترجمه کبری
(نک . التراث العربی 4 / 125)

ملی ش 2/4081 ع، فهرست 17 / 421
عنوان معرفی: رسالة فی المنطق= تعریب الکبری
نام صحیح: الدرة، تعریب صغری
(نک . التراث العربی 3 / 16)

ملی ش 2/4114 ع، فهرست 18 / 24
معرفی نویسنده: اردبیلی
نام صحیح نویسنده: اربلی

ملی فهرست جلد 22 (قرآن¬های خطی)
چند نکته کلی:
باید قرآن¬های ترجمه¬دار از قرآن¬های بی¬ترجمه جدا می¬شد.
در قرآن¬های مترجم، نقل آغاز و انجام ترجمه ضروری بود که متأسفانه ترک شده است.
کتاب¬شناسی و معرفی دقیق ترجمه¬ها بقدر امکان لازم بود که مورد توجه قرار نگرفته است.
جلد اکثر نسخه¬های معرفی شده در این فهرست «گالینگور» ذکر شده ! دانسته نیست آیا فهرست¬نگار اشتباه کرده یا اینکه واقعاً نسخه¬های خطی را با گالینگور جلد کشیده¬اند که اشتباه است.

ملی ش 5004 ع، فهرست 21 / 3
عنوان معرفی: انوار العقول من اشعار وصی الرسول، از علی بن ابی طالب
گردآورنده : مرتضی بن داعی علم الهدی
توضیح: اولاً قرار بوده که این جلد از فهرست ملی مخصوص نسخه¬های ادعیه باشد، این در حالی است که انوار العقول جزو کتب ادعیه محسوب نمی¬شود.
ثانیاً جامع انوار العقول، از قطب¬الدین کیدری است نه مرتضی بن داعی علم الهدی.
ثالثاً مرتضی بن داعی علم الهدی کیست؟

ملی ش 5270 ع، فهرست 21 / 223
کنوز النجاح شیخ کلینی
توضیح: چنین کتابی از کلینی نمی¬شناسیم.

ملی ش 5341 ع، فهرست 21 / 284
عنوان معرفی: ترجمه و شرح مفتاح الفلاح، مترجم نامعلوم
عنوان صحیح و مترجم: سراج النجاح و ترجمه مفتاح الفلاح، از: محمدباقر بن ابوالقاسم تبریزی. نسخه دیگری از آن در کتابخانه مسجد اعظم به شماره 3850 موجود است.
نک . فصلنامه علوم حدیث ش 11 ص 112

ملی ش 1/5356 ع، فهرست 21 / 304
عنوان معرفی: زیارت چهارده حدیث
گویا: زیارت چهارده معصوم (ع)

ملی ش 5439ع، فهرست 21 / 460
عنوان معرفی: المعتمد فی المعتقد، از : محمد بن علی مرکب (قرن 6 ق)
توضیح: اولاً این کتاب به زبان فارسی است نه عربی (نک : به انجامی که نقل شده)
ثانیاً در عقاید اهل سنت است و نه اعتقادات شیعی.
عنوان صحیح و مؤلف: المعتمد فی المعتقد = تحفه مظفری، از : شهاب الدین ابوعبدالله فضل الله تورپشتی شافعی (661 ق)
نک : فهرست¬واره کتاب¬های فارسی 6 / 236.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 15 تير 1390 ساعت 6:39 بعدازظهر (نظر بدهید)

مقدمه
فهرست‌هاي نسخه‌هاي خطي آينة تمام نماي ميراث مکتوب ماست و دانش‌پژوهان در راه دستيابي و استفاده از متون علمي به جا مانده از علماي گذشته، بايد از دل فهارس به جستجوي آثار بپردازند.
نوعاً فهرستنگاران معرّفي هر نسخة خطي را در دو بخش کلّي <کتابشناسي> و <نسخه‌شناسي> آورده و در هر بخش کدهاي اطلاعاتي خاصي را ارائه مي‌کنند.
مثلاً در بخش کتابشناسي به اين موارد اشاره مي‌شود: نام کامل کتاب، موضوع و زبان آن، نام مؤلف و تاريخ فوت او، ابواب و فصول کتاب، ارجاع به منابع، قطعه‌اي از آغاز و انجام کتاب.
و در بخش نسخه‌شناسي اطلاعات ذيل ذکر مي‌شود: نوع خط، نام کاتب، تاريخ کتابت، تزئينات، تصحيحات و بلاغها، تملّکها و مُهرها، يادداشت‌هاي برافزوده، قطع نسخه و تعداد برگها و سطرها و شمارة نسخه در مخزن و... حال ممکن است در برخي فهرستها، در ارائه کدهاي اطلاعاتي مذکورـ به هر دليل‌ـ اشتباهاتي رُخ دهد؛ مثلاً نام کتاب ناقص يا نادرست درج شود، يا فهرستنگار براي نسخه‌اي که برايش مجهول مانده، نامي به سليقة خود انتخاب کرده و به اين مطلب تصريح نکند. همچنين در تعيين موضوع و زبان کتاب دقّت لازم بکار نرود و البته اختلاف سليقه‌ها در انتخاب موضوع، خود بحث ديگري است.
يکي از لغزشگاههاي مهم در فهرستنگاري، بدست آوردن نام دقيق مؤلف و تاريخ فوت او و به خصوص تحصيل اطمينان به انتساب کتابها به مؤلفان است. گاهي فهرستنگار نام کتاب را به خوبي به دست مي‌آورد ولي در دستيابي به نام دقيق مؤلف، ظفر نمي‌يابد و کتاب به صورت مجهول المؤلف باقي مي‌ماند. در نقل آغاز و انجام به خصوص در مورد کتابهاي عربي، براي ناآشنايان به زبان عربي و علوم اسلامي اشتباهات فاحشي رُخ مي‌دهد.
ارائة صحيح اطلاعات در بخش نسخه‌شناسي نيز نياز به دقّت و مهارت دارد، به خصوص در تعيين يا تخمين تاريخ کتابت نسخه و ذکر خصوصيات و امتيازات نسخه.
فهرستنگاري علمي، کامل و دقيق به مؤلفه‌هاي متنوعي نياز دارد که رکن اصلي آن، فهرستنگار فاضل، دقيق، علاقمند و عاشقِ تحقيق و خستگي ناپذير است که با رشته‌هاي مختلف علوم اسلامي و زبان فارسي و عربي به خوبي آشنايي داشته باشد، به خصوص با رشتة کتابشناسي و تراجم نگاري مأنوس بوده و منابع کافي در اختيار داشته باشد. از امکانات رايانه‌اي بهره ببرد و اطلاعاتش از عالم نشر و چاپ کتاب به روز باشد.
تحولات دو دهة اخير در حوزة مخطوطات همچون نشر انبوهي از فهارس کتابخانه‌هاي عمومي و خصوصي، انتشار فهرستهاي درهم کرد و مشترک همچون التراث العربي في مکتبات ايران العامه، فهرستواره کتابهاي فارسي، فهرستواره دست‌نوشتهاي ايران (دنا)، و مجموعة چهار جلدي <آغاز نامه> و ايجاد بانکهاي اطلاعاتي مخطوطات همچون سايت آقا بزرگ، عرضة ديجيتالي تصاوير نسخه‌ها، تصحيح و چاپ شمار زيادي از متون کهن، سيماي سنّتي فهرستنگاري مخطوطات را آرام آرام به طرف فهرستنگاري مدرن و پيشرفته سوق داده و کارِ شناسايي و بازيابي دستنويسها را آسان‌تر کرده است.
دستيابي به اطلاعات نويافته با وجود منابع و امکانات جديد، ضرورت بازنگري فهارس گذشته و کشف نسخه‌هاي مجهول مانده و تصحيح لغزشها و نواقص راه يافته در آنها را بيش از پيش روشن مي‌سازد.
آنچه در پي مي‌آيد، بخشي از يادداشت‌هايي است که به مرور ايام درهامش فهرست‌هاي کتابخانه‌هاي داخلي نگاشته شده و در اينجا به ترتيب شهرها از <آشتيان> تا <يزد> ارائه مي‌شود. ناگفته نماند حواشي بر فهارس کتابخانه‌هاي بزرگي همچون کتابخانه آيت‌الله مرعشي، آستان قدس رضوي و ملک، مجلس شوراي اسلامي، دانشگاه تهران، کتابخانة ملي در اين نوشتار نيامده، چرا که برخي از آنها در مجلات ديگر به چاپ رسيده يا در دست چاپ يا در مرحله تدوين و تنظيم است و اميد است به زودي مجموع حواشي بر فهارس داخلي و خارجي در کتابي مستقل موسوم به <صوابنامة فهارس> عرضه شود.




آشتيان

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه حوزه علميه آشتيان
نگاشتة صادق حضرتي، (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي).
• حوزه علميه آشتيان ش2/4 فهرست ص152
عنوان معرفي: شرح صد کلمه = مطلوب کل طالب
از: حضرت اميرالمؤمنين ×
توضيح: مطلوب کل طالب من کلمات علي بن ابي‌طالب × از: رشيدالدين وطواط، در ترجمه منظوم مائة کلمه‌اى است که جاحظ از سخنان امام على× گرد آورده است.
• حوزه علميه آشتيان ش24 فهرست ص63
عنوان معرفي: رسالة في الصلاة
از: شهيد اوّل
توضيح: طبق آنچه در بخش کتابشناسي آمده اين رساله بايد الفيه شهيد اول باشد اما از جملات آغاز به نظر مي‌رسد شرح الفيه باشد نياز به بررسي بيشتر دارد.
• حوزه علميه آشتيان ش1/56 فهرست ص121
عنوان معرفي: قصيده عينيه
از: حضرت علي ×
توضيح: انتساب اين قصيده به اميرالمومنين× مورد ترديد است.

اصفهان
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه سيد احمد روضاتي (اصفهان)
نگاشته رحيم قاسمي (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي).
• کتابخانه سيد احمد روضاتي، اصفهان ش4/179 فهرست ص121
عنوان معرفي: جدول اسامي الرجال المتکررة في الاسناد
از: ناشناس
مؤلف: علم‌الهدي محمّد بن ملا محسن فيض کاشاني. اين رساله مربوط به رجال وافي است.
نک: فهرستگان حديث ج1، ص240
• کتابخانه سيد احمد روضاتي، اصفهان ش6/8 فهرست 17
عنوان معرفي: مناجات اميرالمؤمنين‌×
عنوان صحيح: قصيدة عينيه در مناجات، منسوب به اميرالمؤمنين ×
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه مدرسه صدر بازار (اصفهان)
نگاشته سيد جعفر حسينى اشکورى، ج1و2و3 (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامى)
• مدرسه صدر اصفهان ش2/80 فهرست 1/65
عنوان معرفى: نظم الاصول
از: ناشناس
توضيح: به احتمال قوي ناظم قوام‌الدين سيفى قزوينى (1149ق) باشد.
نک: فهرست حوزه و موزه ري، ص73
• مدرسه صدر اصفهان، ش311، فهرست 1/221
عنوان معرفى: شرح قواعد الاحکام
از: ناشناس
عنوان صحيح: مفتاح الکرامه
از: محمّدجواد عاملي
از افادات شيخ اسماعيل گله‌داري بحرينى
• مدرسه صدر اصفهان، ش542، فهرست 2/392
عنوان معرفى: حاشية شرح التجريد
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية حاشية قديم دواني بر شرح تجريد قوشچي
از: جلال‌الدين استرآبادي صدري (قرن 10ق)
نک: الذريعة 6/68؛ معجم التراث الکلامي 3/25؛ کتابشناسي تجريد الاعتقاد 75.
• مدرسه صدر اصفهان، ش1/546، فهرست 2/395
عنوان معرفي: ترجمه قصيده ‌هائيه دعبل خزاعي
توضيح: قصيدة هائيه از شيخ کاظم ازري است.
• مدرسه صدر اصفهان، ش12/561، فهرست 2/410
عنوان معرفي: حاشية شرح التجريد الجديد
از: مير فخرالدين محمّد حسيني استرآبادي
توضيح: حاشيه است بر مقصد سوم الهيات شرح تجريد قوشچي به نام <اثبات الله>
از: سماکي (984ق)
نک: کتابشناسي تجريد الاعتقاد، ص146
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه عمومي (اصفهان)
نگاشته جواد مقصود همداني (چاپ تهران، وزارت فرهنگ)
• عمومي اصفهان، ش2710، فهرست 1/197
عنوان معرفي: تجويد القرآن
از: ناشناس
نام صحيح: التيسير في القرائات السبعة
از: عثمان داني
(نک. کشاف الفهارس 1/281ـ284)
• عمومي اصفهان، ش5379، فهرست 1/207
عنوان معرفي: تفسير القرآن
از: محي‌الدين عربي
نام صحيح: تأويلات
از: ملا عبدالرزاق کاشي
(نک: کشاف الفهارس 3/902)
• عمومي اصفهان، ش2697، فهرست 1/273
عنوان معرفي:‌ غريب القرآن
از: محمّد بن ابي‌بکر رازي
نام صحيح: انموذج جليل في اسئلة و اجوبة من غرائب التنزيل
از: زين‌الدين ابوبکر رازي (زنده در 660ق)
(نک: کشاف الفهارس 3/35ـ37)
• عمومي اصفهان، ش2917، فهرست 1/316
عنوان معرفي: رساله در مشيخه
نام صحيح: ترتيب مشيخة من لا يحضره الفقيه
از: محمّد بن علي حسيني استرآبادي (م1028ق)
(نک: فهرستگان حديث 1/180)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه مرکزي دانشگاه اصفهان
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري
• دانشگاه اصفهان، ش11/186، فهرست1/137
عنوان معرفي: آداب البحث و المناظرة
از: ناشناس
مؤلف: اسماعيل گلنبوي (1205ق)
نک: دنا 1/28
|||| حاشيه بر: فهرست سه کتابخانه اصفهان
نگاشته رحيم قاسمي (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• کتابخانه رضا ابوالبرکات، اصفهان، ش2/45، فهرست سه کتابخانه اصفهان 45
عنوان معرفي: شرح الاستبصار
از: ناشناس
عنوان صحيح: تحرير بيان الاخبار التي في اول الاستبصار
مؤلف: قطب راوندي سعيد بن هبةالله (573ق)
نک: دنا 2/852

بابل

|||| حاشيه بر: فهرست مدرسة خاتم الانبياء (صدر) بابل
نگاشته علي صدرايي خويي، محمود طيار مراغي، ابوالفضل حافظيان بابلي (چاپ تهران، آينة ميراث).
• مدرسه صدر (خاتم الانبياء) بابل، ش95، فهرست ص72
عنوان معرفي: جامع المسائل في فقه الاماميه
از: ناشناس
توضيح: اين کتاب تحريرهاي متعددي دارد و به نامهاي مختلفي خوانده شده و به چند تن از علماي شيعه منسوب شده است. در اين باره مقاله‌اي در کتاب ماه کليات ش156 نوشته‌ام.
• مدرسه صدر (خاتم الانبياء) بابل، ش165، فهرست ص115
عنوان معرفي: تهليليه
از: ناشناس
عنوان صحيح: شرح کلمه توحيد
از: شمس‌الدين محمّد استرآبادي
(نسخه ديگر آن: دانشگاه، ش9/1925، فهرست دانشگاه 8/537).
• خاتم الانبياء بابل، ش1/196، فهرست 135
عنوان معرفي: ملاک عمل به دين
عنوان صحيح: تسديد الفقهاء = تسديديه
مؤلف: کاظم رشتي (1259ق)
نک: دنا 2/1172
• خاتم الانبياء بابل، ش2/253، فهرست
183
عنوان معرفي: رساله در فن مناظره
از: ناشناس
عنوان صحيح: آداب البحث و المناظره
مؤلف: فخرالدين حسيني
نک: دنا 1/27

بوشهر

|||| حاشيه بر: فهرس مخطوطات مکتبه آل عصفور في بوشهر
نگاشته حبيب‌ آل‌جميع و احمد المرهون، (چاپ قم، دار حفظ التراث البحراني)، گويا نسخه‌هاي اين مکتبه در کتابخانة آستان قدس به وديعت گذاشته شده است.
• آل عصفور، ش373،‌ فهرست ص90
عنوان معرفي: قصة وفاة الامام علي‌×
از: ناشناس
عنوان صحيح: قتل اميرالمؤمنين ×
مؤلف: ابوالحسن بکري
(نک: فهرست مرعشي 29/128)

بيرجند

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه شيخ محمّدعلي ديّاني (بيرجند)
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• ديّاني، ش1/159، فهرست 121
عنوان معرفي: سير و سلوک
از: ناشناس
عنوان صحيح: آداب المريدين
مؤلف: ميرزا بابا شيرازي (1286ق)
(نک: دنا 1/53)

تبريز

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة ملي تبريز
نگاشته مير ودود سيد يونسي، ج1و2و3
• ملي تبريز، ش224، فهرست 1/281
عنوان معرفي: تفسير
از: ناشناس
نام صحيح:‌ الوجيز
مؤلف: واحدي نيشابوري
(نک: کشاف الفهارس 4/276)
• ملي تبريز، ش2/1239، فهرست 3/1238
عنوان معرفي: تفسير سوره هل اتي
از: غياث‌الدين محمّد
نام صحيح: تحفة الفتي في تفسير سورة هل اتي
مؤلف: غياث‌الدين منصور دشتکي
(نک. کشاف الفهارس 3/127ـ128)
• ملي تبريز، ش10/1239، فهرست 3/1240
عنوان معرفي: تفسير سوره فلق
از: امام فخر رازي
نام صحيح مؤلف: ابن سينا
(نک. کشاف الفهارس 3/296)

تهران

|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي خطي مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامي
نگاشته احمد منزوي، ج1و2.
• دائرةالمعارف بزرگ، ش522، فهرست 1/246
عنوان معرفي: منتخب الرجال
از: ناشناس
نام صحيح: توضيح المقال = رجال صغير
از: محمّد بن علي حسيني استرآبادي (1028ق)
(نک. فهرستگان حديث 1/232ـ233)
• دائرة المعارف ش2/1029، فهرست2/17
عنوان معرفي: اصول دين
از: ناشناس
عنوان صحيح: مختصر التحفة الکلامية
مؤلف: ابن ابي‌جمهور احسايي (زنده در 909ق)
(نک: دنا 2/992؛ نسخه پژوهي دفتر يکم)
• دائرة المعارف ش10/638، فهرست 2/84
عنوان معرفي: حاشيه کلاميه
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشيه اثبات الواجب القديم
از: ميرزا جان باغنوي
(نک: دنا 4/10)
• دائرةالمعارف بزرگ اسلامي، ش757، فهرست 2/95
عنوان معرفي: الخلاصة في اصول الدين
از: ناشناس
عنوان صحيح: الخلاصة في علم الکلام
از: قطب‌الدين سبزواري
(نک: متن کامل رساله در: تراثنا، ش34، ميراث اسلامي ايران، دفتر اول)
|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي عکسي مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامي
نگاشته احمد منزوي، ج1و2
• عکسی دائرةالمعارف، ش1622، فهرست 1/350
عنوان معرفي: المختصر الملتقط من المقالات و الامالي و غيرها
از: ناشناس
عنوان صحيح: المحتضر في تحقيق معاينة المحتضر للنبي و الائمة
مؤلف: حسن بن سليمان حلي عاملي
اين کتاب به اهتمام مکتبة العلامة المجلسي در قم به چاپ رسيده است.
(از افادات رحيمي ريسه)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مدرسه سپهسالار
نگاشته ابن يوسف شيرازي، ج1و2 و محمّدتقي دانش‌پژوه و علي‌نقي منزوي، ج3و4و5
• سپهسالار، ش1/2095، فهرست 1/121ـ123 و 4/148ـ149
عنوان معرفي: حاشية انوار التنزيل
عنوان صحيح: حاشية حاشية البخاري علي انوار التنزيل للبيضاوي
از: قاضي نورالله شوشتري
(نک. کشاف الفهارس 3/535ـ536)
• سپهسالار، ش2/2105، فهرست 1/199 و 4/145
عنوان معرفي: حاشيه انوار التنزيل
از: زکرياي انصاري (728ق)
تاريخ وفات مؤلف: زکريا انصاري، متوفي 926ق
(نک. کشاف الفهارس 4/25ـ26)
• سپهسالار، شماره رديف 149، فهرست 1/313
عنوان معرفي: مناقب الائمه
عنوان صحيح: المحتضر
مؤلف: حسن بن سليمان حلي صاحب مختصر البصائر
نک: الذريعة 20/143 که دربارة همين نسخه بحث کرده است.
• سپهسالار، ش9/1215، فهرست 3/21
عنوان معرفي: آفرينش
از: ناشناس
عنوان صحيح: آفرينش = صنع و صانع
مؤلف: علي بن محمّد جرجاني (816ق)
نک: دنا 1/72
• سپهسالار، ش3/5373، فهرست 3/468
عنوان معرفي: تفسير سورة توحيد
از: ناشناس
نام صحيح: تفسير سوره کافرون
از: ملا جلال دواني
(نک. کشاف الفهارس 3/300)
• سپهسالار، ش237 مشير، فهرست 4/140
عنوان معرفي: حاشيه ارشاد الاذهان
از: نيلي
عنوان صحيح: غاية المراد
از: شهيد اوّل
(نک. الشهيد الاول، حياته و آثاره، ص345)
• سپهسالار، ش237 مشير، فهرست 4/140
عنوان معرفي: حاشيه ارشاد الاذهان
از: عميدالدين
عنوان صحيح: غاية المراد
مؤلف: شهيد اوّل محمّد بن مکي عاملي
نک: الشهيد الاول حياته و آثاره
(از افادات رضا مختاري)
• سپهسالار، ش2/3231، فهرست 4/196
عنوان معرفي: حاشية حاشيه مطول
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية حاشية الخطائي علي مختصر المعاني
از: ميرزا جان باغنوي
نک:‌ دنا 4/145
• سپهسالار، ش2/2997، فهرست 4/259
عنوان معرفي: حاشية لوامع الاسرار
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية حاشية الجرجاني علي لوامع الاسرار في شرح مطالع الانوار
از: ميرزا جان باغنوي
نک: دنا 4/139
• سپهسالار، ش4/8151، فهرست 5/4
عنوان معرفي: الرجال
از: ناشناس
عنوان صحيح: توضيح المقال = رجال صغير
مؤلف: محمّد بن علي استرآبادي (1028ق)
نک: دنا 3/423
• سپهسالار، ش5200، فهرست 5/84.
عنوان معرفي، کشف المشکلات
نام صحيح: زبدة البيان
از: ملا احمد مقدس اردبيلي (993ق)
(نک. کشاف الفهارس3/614)
• سپهسالار، ش5387، فهرست 5/361
عنوان معرفي: فرحة الغري
عنوان صحيح: الدلائل البرهانية في تصحيح الحضرة الغروية (= تلخيص فرحة الغري)
از: علامه حلي
نک: فهرستگان حديث 4/68
|||| حاشيه بر: فهرست کتب ديني و مذهبي خطي کتابخانه سلطنتي
نگاشته بدري آتاباي
• سلطنتي، ش96 ديني، فهرست ديني 207
عنوان معرفي: تفسير سوره فاتحه
از: عبدالرزاق لاهيجي
توضيح: ظاهراً تفسير سوره فاتحه از عبدالرزاق کاشي است. و شايد حقائق التأويل يا تأويلات را هم داشته باشد.
(نک. کشاف الفهارس 3/283)
|||| حاشيه بر: فهرست کتب ادبي عرفاني خطي کاخ گلستان
نگاشته بدري آتاباي
• سلطنتي (کاخ گلستان)، ش805، فهرست کتب ادبي 5
عنوان معرفي: آداب المشق
از: ناشناس
مؤلف: مير عماد
(نک: دنا 1/54)
• سلطنتي (کاخ گلستان)، ش2221، فهرست کتب ادبي 780
عنوان معرفي: وصف الخط و آداب المشق
از: ناشناس
عنوان صحيح: آداب المشق
مؤلف: ميرعماد (1024ق)
نک: دنا 1/54
|||| حاشيه بر: فهرست کتب خطي کتابخانة عمومي معارف
نگاشته عبدالعزيز جواهرالکلام، جزء اول و دوم
• معارف، ش52، فهرست 1/72
عنوان معرفي: اسانيد کتاب من لا يحضره الفقيه
نام صحيح: ترتيب مشيخة من لا يحضره الفقيه
مؤلف: محمّد بن علي حسيني استرآبادي، متوفي 1028ق
(نک. فهرستگان حديث 1/180)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه مدرسه مروي
نگاشته رضا استادي
• مروي، ش799، فهرست ص193
عنوان معرفي: فرائد القلائد
از: ناشناس
عنوان صحيح: الفرائد و القلائد = العقد النفيس و نزهة الجليس = کتاب الامثال
مؤلف: ابومنصور عبدالملک بن محمّد بن اسماعيل ثعالبي نيسابوري (429ق)
چاپ شده در مصر، دارالکتب العربية الکبري
(نک:‌ دانشگاه 2/137؛ سپهسالار 2/147)
• مروي، ش2/719، فهرست 302
عنوان معرفي: رساله در عرفان
از: ناشناس
عنوان صحيح: سلسله موجودات و تسلسل اسباب و مسببات
از: ابن سينا (428ق)
نک: دنا 4/705

خوانسار

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه آيت‌الله فاضل خوانساري
نگاشته سيد جعفر حسيني (اشکوري) ج1و2، (چاپ قم، انتشارات انصاريان)
• فاضل خوانساري، ش124، فهرست 1/90
عنوان معرفي: رسالة في الکلام
از:‌ ناشناس
عنوان صحيح: نهاية العقول
مؤلف: امام فخر رازي (606ق)
(از افادات حسن انصاري)
• فاضل خوانساري، ش1/225، فهرست 1/179
عنوان معرفي: النکت الاعتقادية
از: شيخ مفيد
توضيح: اين رساله از شيخ مفيد نيست محتمل است از فخرالمحققين باشد. در اين باره بحث مفصلي در <کتاب شيعه> دفتر يکم آوردم.
• فاضل خوانساري، ش5/232، فهرست 1/192
عنوان معرفي: اثبات الواجب
از: ناشناس
عنوان صحيح: توحيد واجب الواجب
نام صحيح مؤلف: محمّد بن عبدالفتاح تنکابني (تاليف 1103ق)
توضيح: دو نسخه ديگر آن:
1. ملي، ش11/1889، فهرست 10/539
2. مرعشي، ش10/12997
• فاضل خوانساري، ش6/232، فهرست 1/192
عنوان معرفي: اثبات الواجب
از: ميرزا محمّد بن حسن شيرواني (1098ق)
مؤلف: ظهيرالدين بن ملا مراد تفرشي (پس از 1120ق)
(نک:‌ مرعشي، ش13/1409)
• فاضل خوانساري، ش2/248، فهرست 1/218
عنوان معرفي: التصور و التصديق
از: فخر رازي
نام صحيح مؤلف: قطب‌الدين محمّد رازي (766ق)
(نک: دنا 3/11)
• فاضل خوانساري، ش4/248، فهرست 1/219
عنوان معرفي: المحصورات الحملية و الشرطيه
از: فخر رازي
عنوان صحيح: لطائف الاسرار في تحقيق المحصورات
مؤلف: قطب‌الدين رازي (766ق)
(نک: دنا 2/1028)
• فاضل خوانساري، 5/269، فهرست 1/252
عنوان معرفي: دعاء الانجيليه
از: ناشناس
توضيح: اين دعا منسوب به امام سجاد × است.
• فاضل خوانساري، ش2/414، فهرست 2/89
عنوان معرفي: رسالة في تفصيل امثلة المناظرة
از: ناشناس
عنوان صحيح: آداب البحث و المناظره
مؤلف: اسماعيل گلنبوي (1205ق)
(نک: دنا 1/28)

خوي

|||| حاشيه بر: فهرست مدرسة نمازي خوي
نگاشته علي صدرايي خويي
• مدرسه نمازي، ش732، فهرست 394
عنوان معرفي: الدعاء
عنوان صحيح: دعاي علوي مصري
• مدرسه نمازي، ش745، فهرست 401
عنوان معرفي: منتخب امالي شيخ صدوق
عنوان صحيح: تبويب الامالي
(نک: فهرستگان حديث 3/1009)




دامغان

|||| حاشيه بر: فهرست مدرسة فتحعلي‌بيگ دامغان
نگاشته سيد جعفر اشکوري
• مدرسه فتحعلي‌بيگ دامغان، ش9/282، فهرست ص206
عنوان معرفي: نظم صد کلمه
از: ناشناس
ناظم: عادل بن علي خراساني شيرازي (قرن 10ق)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه قمر بني‌هاشم دامغان
نگاشته سيد جعفر اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• کتابخانه قمر بني‌هاشم دامغان، ش1/138، فهرست ص91
عنوان معرفي: اکسير
از: ملا محسن فيض کاشاني
نام صحيح مؤلف: نوروزعلي بن محمّد قزويني (قرن 11ق)
(نک: دنا 2/93)
• کتابخانه قمر بني‌هاشم دامغان، ش217، فهرست 143
عنوان معرفي: کتابي در نجوم
از: ناشناس
عنوان صحيح: قانون مسعودي
مؤلف: ابوريحان بيروني
آقاي يوسف بيگ باباپور مقاله‌اي در معرفي آن در جُنگ انجمن فهرستنگاران ج1 ص89ـ116 نوشته‌اند.

ري

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه آستانه حضرت عبدالعظيم حسني‌×
نگاشته ابوالفضل حافظيان بابلي، ج1و2 (چاپ دارالحديث)
• آستانه عبدالعظيم حسني ×، ش590، فهرست ج1ص81
عنوان معرفي: بيان سرّ اختيار = جبر و اختيار
از: محمّدباقر بن محمّدجعفر همداني شيخي (1319ق)
نام صحيح مؤلف: محمّدباقر بن محمّدجعفر قمي اصفهاني (قرن 13ق)
(نک: الذريعة 5/84؛ فهرست مرعشي 18/25، ش6832)
(از افادات محمّدحسين اميني)
• آستانه حضرت عبدالعظيم، ش658، فهرست 1/295
عنوان معرفي: زراعت
از: ناشناس
عنوان صحيح: ارشاد الزراعة
• آستانه عبدالعظيم، ش427، فهرست 1/360
عنوان معرفي: الشواهد الربوبية
از: ملاصدرا با حاشيه ملاعلي نوري
توضيح: حاشيه نوري در الذريعة 4/166 و کتابشناسي جامع ملا صدرا 267 و 262 نيز ياد شده، ولي در اين کتابشناسي، عنوان مستقلي ندارد.
• آستانه عبدالعظيم، ش278، فهرست 1/393
عنوان معرفي: علماي اماميه و رجعت
از: عبدالرزاق اصفهاني از احفاد ملا فتح‌الله قزويني صاحب ابواب الجنان
توضيح: نام صاحب ابواب الجنان محمّدرفيع بن فتح‌الله واعظ قزويني است.
• آستانه عبدالعظيم، ش716، فهرست 2/558
عنوان معرفي: علائم الظهور
از: علامه مجلسي
عنوان صحيح: قيام الساعة
مؤلف: علي بن فتح‌الله کاشاني
توضيح: اين مجموعه 6 رساله دارد، از جمله رساله دو حديث در باب قيامت که در فهرست ياد نشده است.
(از افادات مهدي سليماني آشتياني)
• آستانه عبدالعظيم حسني، ش629، فهرست ج2 ص649
عنوان معرفي: النکت الاعتقادية
از: شيخ مفيد
توضيحي دربارة مؤلف: اين رساله در بسياري از فهارس به شيخ مفيد منسوب شده و با همين انتساب به چاپ رسيده است. در حالي که رسالة کلامي شيخ مفيد <النکت في مقدمات الاصول> نام دارد که نسخه‌هايي از آن موجود است (نک: فهرست مرعشي 31/239) و باتصحيح استاد سيد محمّدرضا جلالي در ضمن منشورات کنگرة شيخ مفيد به چاپ رسيده است.
اما النکت الاعتقاديه با آثار شيخ مفيد همخواني و شباهتي ندارد و تمامي نسخه‌هاي موجود از آن مربوط به پس از سدة هشتم هجري است و در برخي نسخه‌ها به فخرالمحققين منسوب شده و نوعاً همراه با آثاري از علامه حلي و فخرالمحققين است.
استاد فقيد مرحوم سيد عبدالعزيز طباطبايي و فاضل معاصر آقاي رضا مختاري بحث مبسوطي در اين باره ارائه کرده‌اند.
نک: فهرست عکسي مرعشي، ج5 ص77ـ78؛ الشيخ المفيد و عطاؤه الفکري الخالد 142ـ149؛ فهرست آثار شيخ مفيد در کتابخانه آيت‌الله مرعشي 145ـ149؛ معجم التراث الکلامي 5/418.
• آستانه حضرت عبدالعظيم، ش715، فهرست 2/625
عنوان معرفي: مناسک الحج الصغير
از: شهيد ثاني
نام صحيح مؤلف: محقق کرکي
(از افادات شيخ رضا مختاري)
|||| حاشيه بر: فهرست حوزه و موزه آستانه عبدالعظيم حسني‌×
نگاشته ابوالفضل حافظيان بابلي (چاپ دارالحديث)
• حوزه و موزه آستانه حضرت عبدالعظيم حسني، ش65، فهرست ص26ـ27
عنوان معرفي: حاشية کتاب في اصول الفقه
از: ناشناخته
توضيح: احتمالاً حاشية قوانين الاصول ميرزاي قمي باشد.
(از افادات آقاي محمّدحسين اميني)

شيراز

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة ملي فارس
نگاشته علي‌نقي بهروزي و محمّدصادق فقيري، ج1و2 (چاپ انجمن کتابخانه‌هاي عمومي شيراز)
• ملي فارس، 248، فهرست 1/225
عنوان معرفي: رسالة المذهبة في حفظ الصحة
عنوان صحيح: الرسالة الذهبية
نک: فهرستگان حديث 4/73
• ملی فارس, ش92, فهرست 1/277
عنوان معرفی: ذخيرة العقبي في المودّة في القربي
از: ناشناس
عنوان صحيح: الذخيرة في العقبي في المودة في القربي
از: سيد شبّر بن محمّد بن ثنوان مشعشعي حويزي (1186ق)
اين کتاب با تصحيح سيد مهدي رجايي به وسيله کتابخانه آيت‌الله مرعشي به چاپ رسيده است.
• ملي فارس، ش314، فهرست 1/293
عنوان معرفي: شرح مقدمة جزري
عنوان صحيح: الحواشي المفهمة في شرح المقدمة [الجزرية]
• ملي فارس، ش51ت/2/601، فهرست 2/192
عنوان معرفي: شرح بر مقصد سوم تجريد العقائد
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية حاشية الخفري علي شرح التجريد الجديد
از: ملا عبدالرزاق لاهيجي (1071ق)
نک:‌ دنا 4/149
• ملي فارس، ش10/698، فهرست 2/286ـ287
عنوان معرفي: رسالة جوابيه
از: ناشناس
عنوان صحيح: اجوبة مسائل الشاه فضل‌الله في التفسير
مؤلف: شيخ بهايي (1030ق)
• ملي فارس، ش3/711، فهرست 2/304
عنوان معرفي: خلاصة علم الدرايه
از: شيخ بهايي
عنوان صحيح: الوجيزة في الدراية
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة آستانه شاهچراغ شيراز
نگاشته علي‌نقي بهروزي (ج1و2) و محمّد برکت (ج3)
• شاهچراغ شيراز، ش1221، فهرست 1/224
عنوان معرفي: مقال چهارم
از: ناشناس
عنوان صحيح: سفينة النجاة
مؤلف: علي‌اصغر قزويني
اين نسخه شامل مقال چهارم از کتاب است.
• شاهچراغ شيراز، ش2/1233، فهرست 1/234
عنوان معرفي: صد کلمه قصار، با ترجمه منظوم جامي
عنوان صحيح: مطلوب کل طالب من کلمات علي بن ابي‌طالب×
از: رشيدالدين وطواط
• شاهچراغ شيراز، ش2/269، فهرست 2/316
عنوان معرفي: کلمات قصار
از: ناشناس
عنوان صحيح: غرر
از: محمّد بن حسن زورآبادي
(نک: فهرستگان حديث 5/113)
|||| حاشيه بر: فهرست بنياد فارس شناسي شيراز
نگاشته محمّد برکت
• بنياد فارس شناسي، ش30، فهرست 46
عنوان معرفي: ديوان شعر فارسي
از: ناشناس
عنوان صحيح: مصباح رشيدي
ناظم: رشيدالدين اسفرايني
(نک: فهرست نسخه‌هاي خطي فارسي 4/3205)
• بنياد فارس شناسي، ش51، فهرست 71
عنوان معرفي: ترسل
از: ناشناس
عنوان صحيح: منشآت
مؤلف: ميرزا مهدي‌خان منشي استرآبادي
• بنياد فارس شناسي، ش1/59، فهرست 76
عنوان معرفي: الاجتهاد و التقليد
از: ناشناس
عنوان صحيح: رسالة الاجتهاد و الاخبار
مولف: وحيد بهبهاني (1205ق)
• بنياد فارس شناسي، ش2/59، فهرست 76
عنوان معرفي: اصول فقه
از: ناشناس
عنوان صحيح: رسالة الجمع بين الاخبار
مؤلف: وحيد بهبهاني (1205ق)
• بنياد فارس شناسي، ش6/94، فهرست 122
عنوان معرفي: ادبيات
از: ناشناس
عنوان صحيح: نوابغ الکلم
مؤلف: جارالله زمخشري
|||| حاشيه بر: فهرست مجموعه‌هاي کتابخانة علامة طباطبايي شيراز
نگاشته محمّد برکت (چاپ شده در دفتر سوم نسخه پژوهي)
• علامه طباطبايي شيراز، ش9/604، نسخه پژوهي 3/109
عنوان معرفي: کشف النقاب
عنوان صحيح: تسديد الفقهاء = تسديديه
مؤل: کاظم رشتي (1259ق)
(نک: دنا 2/1172)

قائن

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مدرسه جعفريه (زهان) به ضميمه فهرست کتابخانة سيد معصوم قهستاني (قائن)
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري (چاپ قم مجمع ذخائر اسلامي)
• مدرسه جعفريه قائن، ش1/105،‌ فهرست ص93
عنوان معرفي: الکشکول فيما جري لآل الرسول
از: سيد حيدر آملي
توضيح: انتساب کتاب به سيد حيدر آملي مشکوک است بلکه بايد از ابن معمار بغدادي ‌باشد.
• مدرسه جعفريه قائن، ش1/153، فهرست ص134
عنوان معرفي: ارجوزة في المعاني
از: ناشناس
توضيح: اين ارجوزه به نام محبيه خوانده مي‌شود و از ابن شحنه است و ميرزا محمّد مشهدي شرحي بر آن دارد موسوم به انجاح المطالب في الفوز بالمآرب.
• مجموعه سيد معصوم قهستاني، ش1/21، فهرست ص132
عنوان معرفي: مناقب اميرالمؤمنين×
از: ناشناس
عنوان صحيح: العمدة في عيون صحاح الاخبار في مناقب امام الابرار
مؤلف: يحيي بن حسن، ابن بطريق حلي (600ق)
(نک: التراث العربي المخطوط في مکتبات ايران 9/137)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه‌هاي قائن
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• کتابخانه سيد حسين امام قائن، ش10، فهرست ص185
عنوان معرفي: شرح تجريد العقائد
از: ناشناس
عنوان صحيح: تسديد القواعد = شرح قديم
از: اصفهاني
(نک: کتابشناسي تجريد الاعتقاد، ص42)


قزوين

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة امام صادق × قزوين
نگاشته محمود طيّار مراغي، جلد اول (چاپ قزوين)
• کتابخانه امام صادق × قزوين، ش257، فهرست 1/36
عنوان معرفي: [اصول فقه]
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية الوافية
مؤلف: محمّد بن محمّدباقر رضوي قمي
(نک: دنا 4/469)
• کتابخانه امام صادق × قزوين، ش45، فهرست 1/60
عنوان معرفي: تفسير القرآن
از: ناشناس
عنوان صحيح: انوار التنزيل و اسرار التأويل
مؤلف: قاضي بيضاوي
• کتابخانة امام صادق × قزوين، ش46، فهرست 1/60
عنوان معرفي: تفسير القرآن
از: ناشناس
عنوان صحيح: انوار التنزيل
مؤلف: قاضي بيضاوي
• کتابخانه امام صادق × قزوين، ش113، فهرست 1/146
عنوان معرفي: سؤال و جواب
از: ناشناس
توضيح: احتمالاً از حجةالاسلام شفتي يا جامع الشتات ميرزاي قمي؟
• کتابخانه امام صادق × قزوين، ش114، فهرست 1/147
عنوان معرفي: سؤال و جواب
از: سيد باقر مجتهد... از مؤلف جز نام کوچکش اطلاعي بدست نيامده است.
نام کامل مؤلف: سيد محمّدباقر بن محمّدنقي موسوي شفتي اصفهاني (1260ق)
• کتابخانه امام صادق × قزوين، ش157، فهرست 1/190
عنوان معرفي: الفقه
از: ناشناس
توضيح: نسخه شماره 396 من لايحضره الفقيه
از: شيخ صدوق (381ق) است.

قم

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة آستانه حضرت معصومه سلام‌اللّه عليها
نگاشته سيد حسن نقيبي (ج1)
• آستانه حضرت معصومه سلام‌اللّه عليها، ش3/49، فهرست نقيبي1/70
عنوان معرفي: سراج القلوب
از: عبدالله حسيني مدني
نام صحيح مؤلف: ابونصر قطان غزنوي
(نک: فهرستواره 6/165 و 9/342، منزوي 6/4482)
اصلاح شود:
معجم التراث الکلامي 3/526 رقم 7320
• آستانه معصوميه قم، ش154، فهرست 1/174
عنوان معرفي: حجة اليقين
عنوان صحيح: الحجة البالغة في شرح الاحاديث القدسية
(نک: فهرستگان حديث 7/47)
• آستانه حضرت معصومه سلام‌اللّه عليها، ش8335، فهرست 1/187
عنوان معرفي: حاشيه الفيه
عنوان صحيح: شرح الفيه
مؤلف: محقق کرکي
(نک: حياة المحقق الکرکي و آثاره 2/414)
• آستانه حضرت معصومه سلام‌اللّه عليها ، ش341، فهرست 1/329
عنوان معرفي: قواعد نحوي
از: ناشناس
عنوان صحيح: تحفة المبتدئين
از: علي بن حسين کربلايي
(نک: هف1/251 و مجلس ش3/13151)
• آستانه حضرت معصومه سلام‌اللّه عليها، ش4/350، فهرست 1/337
عنوان معرفي: اشعاري عرفاني
از: حسيني
عنوان صحيح: کنز الرموز
از: امير حسيني هروي
(نک: فهرست مشترک پاکستان 7/393 و منزوي 4/3060)
|||| حاشيه بر: فهرس مخطوطات مکتبة الشيخ علي حيدر المؤيد في قم المقدسه
بدون نام فهرستنگار، ج1و2و3 (گويا نسخه‌هاي خطي اين کتابخانه به مشهد منتقل شده است).
• کتابخانه علي حيدر مؤيد، ش1/451، فهرست 1/365
عنوان معرفي: لبّ الاصول
از: ناشناس
مؤلف: زکريا بن محمّد انصاري
(نک: دنا 8/1004)
• کتابخانه علي حيدر مؤيد، ش552، فهرست 2/24
عنوان معرفي: الحاشية علي شرح کتاب في الفلسفه
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشية شرح حکمة العين
از: محمّد بن حسن شيرواني (1098ق)
(نک: دنا 4/262)
• کتابخانه علي حيدر مؤيد، ش671، فهرست 2/178
عنوان معرفي: کتاب في شرح الاحاديث
عنوان صحيح: شرح الکافي
شارح: محمّدصالح بن احمد مازندراني (1086ق)
(نک: فهرستگان حديث 4/414ـ434)
• کتابخانه علي حيدر مؤيد، ش5، فهرست 3/529
عنوان معرفي: شرح اشعار الامام الحسين ×
عنوان صحيح: شرح ديوان السجاد‌×
(نک: عکسي مرعشي، ش1302)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مدرسة فيضية قم
نگاشته رضا استادي، ج1و2
• فيضيه، ش1588، فهرست استادي، 1/73
عنوان معرفي: حاشية انوار التنزيل
از: سعدي افندي
نام ديگر: الفوائد البهية
(نک: کشاف الفهارس 4/40، التراث العربي2/255)
• فيضيه، بدون شماره، فهرست استادي، 1/221
عنوان معرفي: الکلمات القصار
از: ناشناس
عنوان صحيح: غرر الحکم و جواهر الکلم، از يکي از علماي شيعه قبل از قرن 8ق
(نک: فهرستگان حديث 5/114ـ116)
• فيضيه، ش1894، فهرست استادي، 1/241
عنوان معرفي: المزار
از: شيخ مفيد (413ق)
نام صحيح مؤلف: شهيد اوّل محمّد بن مکي عاملي (786ق)
در اکثر فهارس اين اشتباه رخ داده و مزار شهيد اوّل به شيخ مفيد منسوب شده است. در اين باره مرحوم استاد سيد عبدالعزيز طباطبايي و دوست دانشمند آقاي رضا مختاري افاداتي دارند و منشأ اشتباه را روشن کرده‌اند.
(نک: فهرست عکسي مرعشي، ج3، ص435، ش1183؛ الشهيد الاول حياته و آثاره 207ـ211؛ الشيخ المفيد و عطاؤه الفکري الخالد 115ـ117؛ فهرست آثار خطي شيخ مفيد در کتابخانه آيت‌الله مرعشي 151ـ152).

• فيضيه، ش398، فهرست 2/11
عنوان معرفي: رجال من لا يحضره الفقيه
نام صحيح: ترتيب مشيخة من لايحضره الفقيه
از: ناشناس
(نک: فهرستگان حديث 1/176)
• فيضيه، ش2/88، فهرست استادي، 3/2
عنوان معرفي: رساله‌اي شامل چند مسأله ادبي
عنوان صحيح: غرر الفرائد و درر القلائد = امالي سيد مرتضي
مؤلف: علم الهدي علي بن حسين موسوي بغدادي (436ق)
(نک: دنا 7/790)
• فيضيه 7/126، فهرست 3/4
عنوان معرفي: رسالة في اثبات الواجب
توضيح: اين رساله در الذريعة 17/143 رقم 752 به عنوان <قضا و قدر> لبعض الاصحاب معرفي شده و در فهرست کتابخانة ملي 10/34، ش1/1539ع به عنوان <رسالة في القضاء و القدر> از: شيخ عبدالله بن علي بحراني معرفي شده است.
(نک: مجلس، ش17492)
• فيضيه 2/800، فهرست 3/24
عنوان معرفي: انوار الرياض
از: ناشناس
مؤلف: محمّد بن عبدالصمد حسيني شهشهاني (1287ق)
(نک: دنا 2/245ـ248)
• فيضيه، ش22/1665، فهرست 3/113
عنوان معرفي: آمار علوي
عنوان صحيح: آثار علوي = کائنات جو
مؤلف: محمّد بن حسن شيرواني (1098ق)
(نک:‌ دنا 1/16)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة فاضل قائيني
(چاپ شده در تراثنا عدد 49و 50 و 51 و 52)
• قائيني، ش294، تراثنا 52/123
عنوان معرفي: مشيخة من لا يحضره الفقيه
نام صحيح: ترتيب مشيخة من لا يحضره الفقيه
از: محمّد مؤمن بن عبدالرضا موسوي بفرويي يزدي، قرن 11.
(نک: فهرستگان حديث 1/177)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة آيت‌الله گلپايگاني
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري؛ ج1
نگاشته رضا استادي؛ ج2و3
نگاشته ابوالفضل عرب‌زاده، فهرست الفبايي
نگاشته ابوالفضل حافظيان بابلي و علي صدرايي خويي، فهرست جديد در 9 جلد
• گلپايگاني، ش1/48، فهرست اشکوري 1/58
عنوان معرفي: قبلة عراق العجم و خراسان
از: شيخ حرّ عاملي
عنوان صحيح: تحفة اهل الايمان في قبلة عراق العجم و خراسان
مؤلف: شيخ حسين بن عبدالصمد عاملي پدر شيخ بهايي
• گلپايگاني، ش242 (187/18)، فهرست اشکوري 1/207
عنوان معرفي: الرجوع الي الثقلين
از: ناشناس
عنوان صحيح: تفسير النعماني = المحکم و المتشابه که به چند نفر منسوب شده است.
• گلپايگاني، ش258، فهرست اشکوري 1/225
توضيح در اينجا دو کتاب در مجموعه معرفي شده، درحالي که چهار کتاب دارد:
1. الفيه
2. حاشيه الفيه، از: کرکي
3. شرح الفيه، از: کرکي
4. شرح الفيه، از: ناشناس
(نک: حياة المحقق الکرکي و آثاره 2/414)
• گلپايگاني193/22، فهرست استادي 2/246
عنوان معرفي: منتخب حاوي الاقوال يا رجال شيخ عبدالنبي
نام صحيح: تکملة نقد الرجال = الفوائد الرجالية
(نک: فهرستگان حديث 1/211)
• گلپايگاني، ش2125، فهرست استادي 3/169
عنوان معرفي: شايد مناقب الطاهرين طبري
عنوان صحيح: بهجة المباهج
مولف: حسن شيعي سبزواري
(نک: معجم الآثار المخطوطة حول الامام علي×، ص413).
• گلپايگاني، ش 63/5، فهرست عرب‌زاده
عنوان معرفي:........
عنوان صحيح: الخلاصة في معرفة الحديث
مؤلف: حسين طيبي (743ق)
(نک: فهرستگان حديث 1/122)
• گلپايگاني، ش 5/32، فهرست عرب‌زاده
عنوان معرفي: تهذيب تهذيب الکمال
از: ناشناس
نام صحيح: المجرّد من تهذيب الکمال
مؤلف: شمس‌الدين ذهبي
(نک: عکسي مرعشي، ش1017، ميراث شهاب 31/55)
• گلپايگاني، ش115/19، فهرست جديد 1/31
عنوان: آداب و ادعيه
از: ناشناس
عنوان صحيح: جمال الصالحين
مؤلف: حسن بن عبدالرزاق لاهيجي
(نک: دنا 3/699)
• گلپايگاني، ش108/25، فهرست جديد3/1618
عنوان معرفي: مقالة في الحرکة
از: ناشناس
عنوان صحيح: ابطال کون الحرکة فرداً سيالا = حاشية‌ الشفاء
مؤلف: محمّد بن عبدالفتاح تنکابني
(نک: دنا 1/105)
• گلپايگاني، ش148/34، فهرست جديد 4/1995
عنوان معرفي: الرجال
از: محمّدتقي مجلسي
عنوان صحيح: توضيح المقال = رجال صغير
مؤلف: محمّد بن علي استرآبادي (1028ق)
(نک: دنا 3/423)
• گلپايگاني، ش171/9، فهرست جديد 4/2252
عنوان معرفي: زوال الشمس
از: ناشناس
عنوان ديگر: تعليقة علي الروضة البهية
مؤلف: محمّدتقي بن حسينعلي هروي (1299ق)
(نک: دنا 3/64)
• گلپايگاني، ش79/5، فهرست جديد 4/2359
عنوان معرفي: سيرو سلوک
از: ناشناس
عنوان صحيح: آداب المريدين
مؤلف: ميرزا بابا شيرازي (1286ق)
(نک: دنا 1/53)
• گلپايگاني، ش170/11، فهرست جديد 5/2372
عنوان معرفي: الشافيه
از: ابن حاجب
عنوان صحيح: الآجروميه
مؤلف: ابن آجروم (723ق)
(نک: دنا 1/20)
• گلپايگاني، ش174/9، فهرست جديد 6/3227
عنوان معرفي: رسالة في القطع و اليقين
عنوان صحيح: تسديد الفقهاء = تسديديه
از: کاظم رشتي (1259ق)
(نک: دنا 2/1172)
• گلپايگاني، ش203/24، فهرست جديد 8/4441
عنوان معرفي: المغالطات
مؤلف: ناشناس
عنوان صحيح: آداب البحث و المناظرة
مؤلف: فخرالدين محمّد بن حسين حسيني
(نک:‌دنا 1/26)
• گلپايگاني، ش155/6، فهرست جديد 8/4799
عنوان معرفي: نظم الاسماء الحسني
از: ابوعبدالله مشرع مغربي
عنوان صحيح: القصيدة الدمياطية في الاسماء الحسني
ناظم: محمّد بن احمد دمياطي (921ق)
(نک: دنا 8/221)
|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي خطي مرکز احياء ميراث اسلامي
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري، از جلد يکم تا هشتم
• خطي مرکز احياء، ش2/40، فهرست 1/60
عنوان معرفي: واقعات عالمگيري
از: ناشناس
مؤلف: ميرزا محمّدعالي شيرازي نعمت‌خان
• خطي مرکز احياء، ش2/82، فهرست 1/119
عنوان معرفي: مناسک حج
از: ناشناس
مؤلف: ملا احمد مقدّس اردبيلي
(نک: فهرست دانشگاه 5/1870)
• خطي مرکز احياء، ش118، فهرست 1/163
عنوان معرفي: مجمع المنافع البدنية
از: ناشناس
مؤلف: يوسف بن اسماعيل کتبي بغدادي
(نک: عکسي مرعشي، ش1950)
• خطي مرکز احياء، ش154، فهرست 1/220
عنوان معرفي: فقه جعفري
از: ناشناس
توضيح: اين کتاب در منابع و فهارس به نامهاي ذيل خوانده شده:
<ارشاد>، <فقه فارسي>، <زبده>، <فقه شاهي>، <جامع المسائل> و... و به چند نفر منسوب شده از جمله:
1. ملا احمد مقدس اردبيلي
2. کمال‌الدين حسين الهي اردبيلي
3. تاج‌الدين حسن گرگاني
4. علامه ملا محمّدباقر مجلسي
مقاله‌اي در اين باره در کتاب ماه کليات، ش156 نوشته‌ام.
• خطي مرکز احياء، ش508، فهرست 2/127
عنوان معرفي: نهج البلاغه، کتابت در اوايل سدة ششم
توضيح: اين نسخه قبلاً در مکتبة خصوصي آتشي يزد بوده و مرحوم استاد سيد عبدالعزيز طباطبايي آن را از نسخ قرن پنجم هجري دانسته است. اخيراً اين نسخه را مرکز نشر ميراث مکتوب چاپ عکسي نموده است.
(نک: تراثنا 5/66)
• خطي مرکز احياء، ش4/516، فهرست 2/138
عنوان معرفي: شيم فرخي
از: ناشناس
توضيح: احتمالاً از فاضل گروسي صاحبِ مشکاة محمّديه باشد؟
• خطي مرکز احياء، ش556، فهرست 2/187
عنوان معرفي: شرح فرائض المحرّر
از: محمّد قمري مرشدي
مؤلف: محمّد عمري مرشدي
(نک: مجلس، ش17359)
• خطي مرکز احياء، ش7/894، فهرست 3/117
عنوان معرفي: معني التصور و التصديق
عنوان صحيح: التصور و التصديق
• خطي مرکز احياء، ش946، فهرست 3/172
عنوان معرفي: ديوان زبلي دهلوي
نام صحيح مؤلف: جعفر زتلي دهلوي
• خطي مرکز احياء، ش1108، فهرست 2/346
عنوان معرفي: خلاصه فقه
از: ناشناس
توضيح: نسخة ديگري از همين کتاب به شماره 154 در همين فهرست ج1ص220 با عنوان <فقه جعفري> معرفي شده است. و در فهرست مرعشي 16/174 به عنوان <ارشاد> معرفي شده و در ذريعه با عنوان <زبده> به ملا احمد مقدس اردبيلي منسوب شده و در همانجا با عنوان <فقه شاهي> به تاج‌الدين حسن گرگاني منسوب شده است. مقاله‌اي در اين باره در کتاب ماه کليات ش156 نوشته‌ام.
(نک: مجلس، ش17487، الذريعة، 12/16 و 16/294)
• خطي مرکز احياء، ش1241، فهرست 4/50
عنوان معرفي: الامامة
عنوان صحيح: بديعيه
مؤلف: محمّدرحيم بن محمّدکريم کرماني (1307ق)
(نک: دنا 2/464)
• خطي مرکز احياء، ش1/1375، فهرست 4/203
عنوان معرفي: دستور خط نستعليق
از: ناشناس
توضيح: بخشي از آداب المشق مجنون رفيقي هروي است در کتاب آرايي و رسالاتي در خوشنويسي با عنوان آداب الخط به چاپ رسيده است.
• خطي مرکز احياء، ش1405، فهرست 4/239
عنوان معرفي: کثرت يا وحدت حقيقت
از: ناشناس
عنوان صحيح: مکاتبات سيد احمد کربلايي با شيخ محمّدحسين اصفهاني (کمپاني)
يک بار با تصحيح سيد جلال‌الدين آشتياني و بار ديگر با تعليقات سيد محمّدحسين حسيني طهراني به نام توحيد علمي و عيني به چاپ رسيده است.
• خطي مرکز احياء، ش2/1490، فهرست 4/333
عنوان معرفي: معني خذ اللباب
از: جمال‌الدين محمّد خوانساري
عنوان صحيح: تفسير خذ اللباب و اطرح القشور
مؤلف: آقا محمّد بيدآبادي
اين رساله در مجله حوزه چاپ شده است.
• خطي مرکز احياء، ش14/1547، ‌فهرست 4/403
عنوان معرفي: شکل القطاع
عنوان صحيح: کشف القناع عن اسرار شکل القطاع
(نک: الذريعة 18/50)
از افادات حسين متقي
• خطي مرکز احياء، ش1787، فهرست 5/204
عنوان معرفي: حقائق الايمان
از: شهيد ثاني زين‌الدين بن علي عاملي
عنوان صحيح: ايضاح البيان في تحقيق الايمان
مؤلف: زين‌الدين بن محسن عاملي (قرن 10ق) به مقالة آقاي رضا مختاري در اين باره رجوع شود.
• خطي مرکز احياء، ش1788، فهرست 5/206
عنوان معرفي: ترجمه صد کلمه
عنوان صحيح: مطلوب کل طالب من کلمات علي بن ابي‌طالب×
• خطي مرکز احياء، ش9/2190، ‌فهرست 6/196
عنوان معرفي: التفضيل
از: ناشناس
مؤلف: ابوالفتح محمّد بن علي بن عثمان کراجکي (449ق)
با تصحيح محدث ارموي به چاپ رسيده است.
(از افادات حسين متقي)
• خطي مرکز احياء، ش2403، فهرست 6/385
عنوان معرفي: حاشيه شرح التجريد الجديد
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشيه قديم دواني بر شرح قوشچي بر تجريد الاعتقاد
از: جلال‌الدين محمّد بن اسعد دواني (908ق)
(نک: کتابشناسي تجريد الاعتقاد، ص64ـ68)
• خطي مرکز احياء، ش2437، فهرست 6/415
عنوان معرفي: الدرة الفاخرة في زيارات العترة الطاهرة
مؤلف: يميني لنکراني
نام صحيح مؤلف: تميني صاحب ابتلاء الاولياء
• خطي مرکز احياء، ش2678، فهرست 7/160
عنوان معرفي: الايضاح
از: فضل بن شاذان
توضيح: اين نسخه مجموعه‌ايست شامل سه کتاب:
1. الايضاح، از: فضل بن شاذان
2. المناقب، از: محمّد بن علي بن حسين علوي
3. فهرست خطب اميرالمؤمنين×، از: محمّد بن علي بن حسين علوي
و انجام ذکر شده مربوط به الايضاح نيست بلکه مربوط به رسالة سوم است.
از افادات سيد حسن موسوي
• خطي مرکز احياء، ش2/268، فهرست 7/164
عنوان معرفي: جمع الجمع
از: ابن‌ ابي‌جمهور احسائي (حدود 906ق)
عنوان صحيح: المجلي مرآة المنجي، از ابن ابي‌جمهور احسائي (زنده در 909ق)
توضيح: در شش برگ ابتداي نسخه بخشي از کشف اليقين علامه حلي است و سپس بخش امامت مجلي است.
از افادات احمدرضا رحيمي ريسه
• خطي مرکز احياء، ش6/2834، فهرست 7/283
عنوان معرفي: نسيم السحر
از: ناشناس
مؤلف: ابومنصور عبدالملک ثعالبي نيشابوري (م429ق)
(نک: فهرست آستان قدس رضوي، 13/211ـ213)
• خطي مرکز احياء، ش3115، فهرست 8/88
عنوان معرفي: فتوح المجاهدين
از: ناشناس
توضيح: احتمالاً از مير محمّدمؤمن طبيب تنکابني صاحب تحفة المؤمنين که تبصرة المؤمنين را در دفاع از عرفان نوشته است.
(نک: فهرستواره کتابهاي فارسي 9/455)
• خطي مرکز احياء، ش1/3120، فهرست 8/99
عنوان معرفي: النکت الاعتقاديه
از: شيخ مفيد
توضيح: اين رساله قطعاً از شيخ مفيد نيست محتمل است از آثار فخرالمحققين باشد. در اين باره بحث مبسوطي در دفتر يکم <کتاب شيعه> آورده‌ام.
• خطي مرکز احياء، ش3266، فهرست 8/238
عنوان معرفي: حاشية شرح التجريد الجديد
از: ناشناس
عنوان صحيح: حاشيه قديم دواني بر شرح قوشچي بر تجريد الاعتقاد
مؤلف: جلا‌ل‌الدين محمّد بن اسعد دواني (908ق)
(نک: کتابشناسي تجريد الاعتقاد، ص64ـ68)
• خطي مرکز احياء، ش3269، فهرست 8/243
عنوان معرفي: مختصر نهج‌البيان
از: ناشناس
توضيح: در برخي فهرستها مؤلفِ اين مختصر محمّد بن علي‌نقي شيباني معرّفي شده است.
(نک: فهرست مرعشي، 32/448)
• خطي مرکز احياء، ش1/3283، فهرست 8/260
عنوان معرفي: الکشکول فيما جري لآل الرسول
از: سيد حيدر آملي
توضيح: انتساب کتاب به سيد حيدر آملي محلّ ترديد است. احتمالاً از عبدالله بن معمار بغدادي باشد؟
|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي عکسي مرکز احياء ميراث اسلامي
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري و سيد صادق حسيني اشکوري، جلدهاي يکم تا هفتم
• عکسي مرکز احياء، ش21، فهرست 1/33
عنوان معرفي: جلاء الابصار في متون الاخبار
مؤلف: حاکم جشمي (545ق)
توضيح: تاريخ وفات جشمي در اعلام المؤلفين الزيدية (ص819)سال 494ق ضبط شده است.
• عکسي مرکز احياء، ش6/31، فهرست 1/43
عنوان معرفي: اثبات الواجب
از: ناشناس
عنوان صحيح: توحيد واجب الواجب
مؤلف: محمّد بن عبدالفتاح تنکابني (تاليف در 1103)
توضيح: دو نسخه ديگر آن:
1. ملي، ش11/1889، فهرست 10/539
2. مرعشي، ش10/12997
• عکسي مرکز احياء، ش7/31، فهرست 1/44
عنوان معرفي: اثبات الواجب تعالي
از: ميرزا محمد شيرواني
مؤلف: ظهيرالدين بن ملا مراد تفرشي (پس از 1120ق)
(نک: فهرست مرعشي 5/189، ش13/1409)
• عکسي مرکز احياء، ش36، فهرست 1/50
عنوان معرفي: کتابي در تاريخ
از: ناشناس
عنوان صحيح: تاريخ راقم سمرقندي
مؤلف: مير شرف‌الدين شريف راقم سمرقندي
(نک: دنا 5/532)
• عکسي مرکز احياء، ش95، فهرست 1/117
عنوان معرفي: کفاية الاثر في النص علي الائمة الاثني‌عشر
از: خزاز قمي
توضيح: اين نسخه در ترتيب بابها و خطبه آغاز و جز آن تفاوتهايي با کفاية الاثر دارد و در الذريعة (24/180) به عنوان <النصوص علي الائمة الاثني عشر> معرفي شده است.
• عکسي مرکز احياء، ش1/113، فهرست 1/133
عنوان معرفي: المتشابهات
از: رکن‌الدين ابوطاهر طريتشي
عنوان صحيح: متشابه القرآن
مؤلف: رکن‌الدين ابوطاهر طرثيثي (ترشيزي)
(نک: مقاله حسن انصاري در کتاب ماه دين، ش103 و عکسي مرعشي، ش1591)
• عکسي مرکز احياء، ش124، فهرست 1/145
عنوان معرفي: رسالة في الکلام
از: ناشناس
عنوان صحيح: نهاية‌ العقول
مؤلف: امام فخر رازي (606ق)
(از افادات حسن انصاري)
• عکسي مرکز احياء، ش190، فهرست 1/214
عنوان معرفي: اجوبة المسائل
از: ملا غلامرضا آراني
عنوان صحيح: جامع الشتات
مؤلف: ميرزاي قمي
اين نسخه به خط شاگرد مؤلف (ملا غلامرضا آراني) است.
• عکسي مرکز احياء، ش211، فهرست 1/234
عنوان معرفي: غرر الحکم، آمدي
نام صحيح: غرر الحکم و جواهر الکلم، از يکي از علماي اماميه قبل از قرن هشتم
(نک: مجله سفينه، ش.... و فهرستگان حديث 5/114ـ116)
• عکسي مرکز احياء، ش468، ‌فهرست 2/63
عنوان معرفي: مختصر نهج البيان شيباني
از: ناشناس
توضيح: در برخي منابع، اين مختصر را به محمّد بن علي‌نقي شيباني نسبت داده‌اند.
• عکسي مرکز احياء، ش1/567، فهرست 2/155
عنوان معرفي: النکت الاعتقاديه
از: شيخ مفيد
توضيح: انتساب رساله به شيخ مفيد مردود است. محتمل است از فخرالمحققين محمّد بن حسن حلي باشد.
• عکسي مرکز احياء، ش9/923، فهرست 3/129
عنوان معرفي: تحفة اهل الايمان في قبلة عراق العجم و خراسان
از: شيخ بهايي
نام صحيح مؤلف: حسين بن عبدالصمد عاملي (984ق)
(نک: عکسي مرعشي، 3/464 و 659)
• عکسي مرکز احياء، ش1/1011، فهرست 3/261
عنوان معرفي: الاسرار الائمة
از: حافظ رجب برسي
توضيح: اين نسخه تحرير ديگري از کتاب مشارق انوار اليقين حافظ رجب برسي است.
• عکسي مرکز احياء، ش10/1073، فهرست 3/337
عنوان معرفي: قلميه
از: حنائي‌زاده
عنوان ديگر: الرسالة الدفترية
از: قينالي‌زاده
چاپ شده در دفتر دوم نسخه پژوهي.
• عکسي مرکز احياء، ش12/1073، فهرست 3/337
عنوان معرفي: قلميه
از: فني‌زاده
مؤلف: محمّد بن عبدالغني غني‌زاده نادري افندي (1036ق)
(نک: فهرست کوپريلي 2/640، ش41/362)
• عکسي مرکز احياء، ش13/1073، فهرست 3/338
عنوان معرفي: قلميه
از: ناشناس
عنوان صحيح: نشر البراعة في شؤون اليراعة
از: محي‌الدين محمّد جبلي بن بدرالدين منشي آقحصاري (1001ق)
(نک: فهرست کوپريلي 2/348ش، 14/1609)
• عکسي مرکز احياء، ش14/1073، فهرست 3/338
عنوان معرفي: قلميه
از: ناشناس
مؤلف: جلال‌الدين محمّد بن اسعد دواني (908ق)
چاپ شده در دفتر يکم نسخه پژوهي.
• عکسي مرکز احياء، ش1095، ‌فهرست 3/376
عنوان معرفي: نزهة الابصار و محاسن الآثار
از: ناشناس
نام صحيح مؤلف: ابوالحسن علي بن محمّد بن مهدي مامطيري شافعي، سدة 4ق
(نک: عکسي مرعشي، ش1072)
توضيح: با تحقيق مرحوم علامه شيخ محمّدباقر محمودي چاپ شده است.
• عکسي مرکز احياء، ش1204، ‌فهرست 4/7ـ9
ـ رساله 3: منشآت
عنوان صحيح: مکاتيب مولانا
ـ رساله 4: المجالس السبعة، از: ناشناس
مؤلف: مولوي
ـ رساله 5: مقالات، از: ناشناس
مؤلف: شمس تبريزي
ـ رساله 7: معارف سلطان العلماء
مؤلف: سلطان ولد
• عکسي مرکز احياء، ش2/1238، فهرست 4/63
عنوان معرفي: خلاصة الايجاز
از: ناشناس
مؤلف: محقق کرکي (940ق)
• عکسي مرکز احياء، ش1260، فهرست 4/86
عنوان معرفي: تهليليه
از: ناشناس
عنوان صحيح: شرح کلمة التوحيد
مؤلف: شمس‌الدين محمّد استرآبادي
(نک: خطي دانشگاه، ش9/1925، فهرست 8/537؛ الذريعة 14/41).
• عکسي مرکز احياء، ش1404، فهرست 4/253
عنوان معرفي: حاشية‌ الشفا الثانيه
عنوان صحيح: حاشية شروح الاشارات
مؤلف:‌ آقا حسين خوانساري (1098ق)
(نک: دنا 4/307)
• عکسي مرکز احياء، ش1577، فهرست 4/433
توضيح: در بخش نسخه‌شناسي قصيدة وعظيه نونيه آمده بدون نام ناظم.
ناظم: ابوالفتح علي بن محمّدکاتب بستي (401ق)
(نک: فهرست عکسي مرکز احياء 1/99)
• عکسي مرکز احياء، ش1753، فهرست 5/207
عنوان معرفي: در منثور
از: سيد محمّدعلي مدرس يزدي (حيران) (قرن 13ق)
گردآوري: فرزندش سيد محمّد مدرس
توضيح: اين کتاب را نوة مؤلف (سيد محمّد مدرس) گردآورده و وفات مؤلف در 1265ق بوده است.
(نک: عکسي مرعشي، ش2073)
|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي عکسي و ميکروفيلم‌هاي کتابخانة محقق طباطبايي
نگاشته محمود طيار مراغي، چاپ شده در <المحقّق الطباطبائي في ذکراه السنوية الاولي> ج3، صص 1429ـ1546
• عکسي محقق طباطبايي، ش44، يادنامه محقق طباطبايي 3/1443
عنوان معرفي: الغارات
از: ناشناس
توضيح: بايد از ثقفي باشد.
• عکسي محقق طباطبايي، ش100، يادنامه محقق طباطبايي 3/1455
عنوان معرفي: الجامع في الرجال
از: ناشناس
مؤلف: موسي بن عبدالله زنجاني (م1399ق)
جلد اول آن چاپ شده است.
• عکسي محقق طباطبايي، ش195، يادنامه محقق طباطبايي 3/1480
عنوان معرفي: ما نزل من القرآن في علي×
از: حبري
توضيح: اين کتاب با عنوان <تفسير الحبري> با تصحيح استاد سيد محمّدرضا جلالي به چاپ رسيده است.
• عکسي محقق طباطبايي، ش201، يادنامه محقق طباطبايي 3/1481
عنوان معرفي: مجموعه...
توضيح: از رسالة يکم تا پنجم بخشي از کتاب <المجموع الرائق> است.
• عکسي محقق طباطبايي، ش5/201، يادنامه3/1481
عنوان معرفي: المقنع في الامامه
از: ناشناس
مؤلف: عبيدالله سعدآبادي (قرن 5)
(نک: دنا 9/1189)
• عکسي محقق طباطبايي، ش202، يادنامه محقق طباطبايي 3/1482
عنوان معرفي: جنگ عربي
از: ناشناس
عنوان صحيح: مجموع ادبي
مؤلف: شهرزوري
(نک: فهرست عکسي مرعشي)
• عکسي محقق طباطبايي، ش1/207، يادنامه محقق طباطبايي 3/1483
عنوان معرفي: رساله بدون نام و اسم مؤلف!
عنوان صحيح: انقاذ البشر من الجبر و القدر
مؤلف: سيد مرتضي علم الهدي علي بن حسين موسوي بغدادي (436ق)
(نک: عکسي مرعشي، ش1104ـ مجموعه کلامي ابن العودي.)
• عکسي محقق طباطبايي، ش13/207، يادنامه محقق طباطبايي 3/1484
عنوان معرفي: منظومه کلامي
از: شهاب‌الدين اسماعيل بن العودي
عنوان صحيح: نظم الياقوت للنوبختي
(نک: عکسي مرعشي، ش1104)
• عکسي محقق طباطبايي، ش15/207، يادنامه محقق طباطبايي 3/1484
عنوان معرفي: رسالة کلاميه، احتمالاً از ابن العودي
عنوان صحيح: الخلاصة في علم الکلام
مؤلف: قطب‌الدين سبزواري
(نک: عکسي مرعشي، ش1104)
• ميکروفيلم طباطبايي، ش72، يادنامه محقق طباطبايي 3/1504
عنوان معرفي: رساله در درايه
از: ابن ابي‌جمهور
نام صحيح: بداية الدراية
مؤلف: شهيد ثاني
(نک: فهرستگان حديث 1/36)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مسجد اعظم
نگاشته رضا استادي در يک جلد و فهرست جديد کتابخانه مذکور، نگاشته رضا استادي و محمود طيار مراغي و صادق حسن‌زاده،‌ در 4 جلد
• مسجد اعظم، ش862، فهرست 128
عنوان معرفي: حاشيه انوار التنزيل
از: ناشناس
مؤلف: قاضي نورالله شوشتري
(نک: کشاف الفهارس 3/497)
• مسجد اعظم، ش1917، فهرست 384
عنوان معرفي: الملاحم
عنوان صحيح: الفتن و الملاحم
(نک: فهرستگان حديث 6/515)
• مسجد اعظم، ش1940، فهرست 386ـ388
عنوان معرفي: مناقب الطاهرين
شايد از: طبري
عنوان صحيح: بهجة المباهج
مؤلف: حسن شيعي سبزواري
(نک: عکسي مرعشي، ش1608)
• مسجد اعظم، ش11/506، فهرست 452
عنوان معرفي: رساله پيرامون آيه خلق الأرض في يومين
از: سيد کاظم رشتي
عنوان صحيح: الرسالة اليومية
(نک: کشاف الفهارس 3/601ـ602)
• مسجد اعظم، ش13/825، فهرست 480
عنوان معرفي: تفسير آيه نَفر
توضيح: بخشي از مفاتيح الغيب فخر رازي است.
(نک: کشاف الفهارس 4/216)
• مسجد اعظم، ش910، فهرست 487
توضيح: عنوان رساله دوم که در فهرست معرفي نشده: اعراب البسملة
از: ناشناس
(نک: کشاف الفهارس 3/29)
• مسجد اعظم، ش2/2631، فهرست 574
عنوان معرفي: شرح المقدمة جزري
عنوان صحيح: الحواشي المفهمة في شرح المقدمة الجزرية
(نک: کشاف الفهارس 1/307ـ308)
• مسجد اعظم، ش7/1239، فهرست 503
عنوان معرفي: تفسير سوره توحيد
نام صحيح: عين الحقيقة في تفسير سورة التوحيد
مؤلف: صدرالدين محمّدحسني طباطبايي يزدي (متوفي 1154ق)
(نک: کشاف الفهارس 3/692)
• مسجد اعظم، ش2/1792، فهرست 525
عنوان معرفي: آيات الاحکام
از: ناشناس
نام صحيح: مسالک الافهام الي آيات الاحکام
از: فاضل جواد
(نک: کشاف الفهارس 4/162)
• مسجد اعظم، ش4/2680، فهرست 579
عنوان معرفي: رساله در اصول عقائد
از: ناشناس
عنوان صحيح: الخلاصة في علم الکلام
مؤلف: قطب‌الدين سبزواري
(نک: متن اصل رساله در: ميراث اسلامي ايران، دفتر اول، ص343، به بعد)
• مسجد اعظم، ش4/2797، فهرست 588
عنوان معرفي: رساله در اصول عقائد
از: ناشناس
عنوان صحيح: الخلاصة في علم الکلام
مؤلف: قطب‌الدين سبزواري
(نک: متن کامل رساله در: ميراث اسلامي ايران، دفتر اول، ص343، به بعد)
• مسجد اعظم، ش3/3911، فهرست جديد
عنوان صحيح: تفسير سورة الفاتحة
مؤلف: شيخ بهايي (1030ق)
(نک: دنا 3/152)
• مسجد اعظم، ش48/1822، فهرست جديد
عنوان معرفي:.....
از: ناشناس
عنوان صحيح: تحرير بيان الاخبار التي في اول الاستبصار
مؤلف: قطب راوندي سعيد بن هبةالله (573ق)
(نک: دنا 2/853)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مرکز مطالعات و تحقيقات اسلامي
نگاشته علي صدرايي خويي، علي اوسط ناطقي و رمضانعلي انتظاري، ج1.
• دفتر تبليغات قم، ش1/199، فهرست 1/170
عنوان معرفي: رساله عمليه
از: ناشناس
عنوان صحيح: ترجمه التحفة الحسينية وحيد بهبهاني
(نک: دنا 2/927)
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مفتي الشيعه قم
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• مفتي الشيعه، ش6/64، فهرست 69
عنوان معرفي: المجاز و الاستعاره
از: ناشناس
مؤلف: جارالله محمود زمخشري (538ق)
(نک: دنا 9/2)

کاشان

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه مدرسه سلطاني کاشان
نگاشته: ؟ (چاپ کاشان، ادارة فرهنگ و هنر)
• مدرسه سلطاني، ش1/73، فهرست ص8
عنوان معرفي: آيات الاحکام
از: ناشناس
نام صحيح: کنز العرفان
مؤلف: فاضل مقداد سيوري (826ق)
(نک: کشاف الفهارس، 4/89)
• مدرسه سلطاني، ش1/176، فهرست ص11
عنوان معرفي: تفسير سوره حمد
عنوان صحيح: زبدة التفاسير
مؤلف: محمّد بن عبدالغني حسني
(نک: کشاف الفهارس، 3/619ـ620)
• مدرسه سلطاني کاشان، ش139/2، فهرست 27
عنوان معرفي: شرح نهج‌البلاغه
عنوان صحيح: تنبيه الغافلين و تذکرة العارفين
(نک: فهرستگان حديث، 3/218ـ219)



کرمانشاه

|||| حاشيه بر: مخطوطات مکتبة السيد النجومي في کرمانشاه
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري، (چاپ شده در دليل المخطوطات، صص214ـ297)
• نجومي کرمانشاه، دليل المخطوطات 1/249
عنوان معرفي: ترجمة مائة کلمة
عنوان صحيح: مطلوب کل طالب من کلمات علي بن ابي‌طالب
مؤلف: رشيدالدين وطواط
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة مدرسه آيت‌الله بروجردي کرمانشاه
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• مدرسه آيت‌الله بروجردي، کرمانشاه، ش102، فهرست ص76
عنوان معرفي: علامات ظهور و قيامت
از: ملا فتح‌الله بن شکرالله کاشاني
توضيح: در متن کتاب آمده: <والد در تفسير منهج الصادقين مي‌گويد>. بنابراين رساله مذکور از علي بن فتح‌الله کاشاني است.
• مدرسه آيت‌الله بروجردي، کرمانشاه، ش11/119، فهرست 96
عنوان معرفي: عشق
از: ناشناس
عنوان صحيح: لمعات
مؤلف: ابراهيم عراقي
(نک: دنا 8/1074)

گلپايگان

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه‌هاي گلپايگان
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• کتابخانه حجةالاسلام گلپايگاني، ش3/106، فهرست 77
عنوان معرفي: الطلاق
از: ناشناس
عنوان صحيح: اقرار الرجل بطلاق زوجته
مؤلف: ميرزاي قمي (1231ق)
(نک: دنا 2/81)

مراغه

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة عمومي مراغه
نگاشته محمود طيار مراغي (چاپ قم، انتشارات آل علي^)
• کتابخانه عمومي مراغه، ش4، فهرست 8ـ9
عنوان معرفي: اصول الفقه
از: محمّدرضا غروي تبريزي زنده در 1308ق از تلامذة شيخ انصاري (1281ق) نسخه به خط مؤلف در 1305ق
توضيح: در تصوير نسخه تاريخ تأليف و کتابت بدست مؤلف چنين درج شده:
<بعض الايام من شهر رمضان من الشهور من السنة الخامسة بعد الالف و المأتين من الهجرة> يعني در 1205ق پس مؤلف نمي‌تواند شاگردِ شيخ انصاري باشد؟
• کتابخانه عمومي مراغه، ش118، فهرست ص100
عنوان معرفي: عين الحيات
از: علامه مجلسي نسخه را به احتمال خط مؤلف دانسته در 1073ق
توضيح: اين تاريخ مربوط به تأليف کتاب است و اين نسخه از قرن 13ق است و يقيناً به خط مؤلف نيست.
• کتابخانه عمومي مراغه، ش6/19، فهرست ص234
عنوان معرفي: مقدمة المنظومة من کلام اميرالمؤمنين ×
موضوع: ادب
عنوان صحيح: شرح جنة الاسماء
موضوع: اسماء الحسني
(ک: اهل‌البيت في المکتبة العربية 236 و 120 و فهرستگان حديث)
• کتابخانه عمومي مراغه، ش1/30، فهرست ص245
عنوان معرفي: المجلّي لمرآة المنجّي
از: ابن ابي‌جمهور احسايي (قرن 9)
عنوان صحيح: المجلي مرآة المنجي
مؤلف تا 909ق حيات داشته است.

همدان

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة غرب مدرسة آخوند همدان
نگاشته جواد مقصود همداني، اين کتاب يک بار به صورت مستقل چاپ شده و بار ديگر در ضمن فهرست کتابخانه‌هاي رشت و همدان آمده است.
• مدرسه آخوند همدان، ش7/10120، فهرست 434
عنوان معرفي: تفسير آيه فاذا سويته...
نام صحيح: المضنون به علي غير اهله
مؤلف: ابوحامد غزالي
(نک: کشاف الفهارس4/175ـ177)
• مدرسه آخوند همدان، ش4668،‌فهرست رشت و همدان 1314
عنوان معرفي: حاشية شرح حکمة العين
از: ناشناس
مؤلف: علي بن محمّد جرجاني (816ق)
(نک: دنا 4/259)
• مدرسه آخوند همدان، ش1/809، فهرست رشت و همدان 1451
عنوان معرفي: حاشيه اصوليه
از: ميرزا جان باغنوي
عنوان صحيح: حاشية حاشية الخطائي عي مختصر المعاني
(نک: دنا 4/146)

يـزد

|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانه مدرسه‌خان يزد
نگاشته سيد احمد حسيني اشکوري، (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• مدرسه خان يزد، ش3/49، فهرست ص33
عنوان معرفي: نظم صد کلمه
از: جامي
عنوان صحيح: مطلوب کلّ طالب من کلمات علي بن ابي‌طالب×
مؤلف: رشيدالدين وطواط
• مدرسه خان يزد، ش2/49، ‌فهرست ص33
عنوان معرفي: چهل حديث منظوم
از: جامي
توضيح: آغاز نقل شده مطابقت با چهل حديث جامي ندارد.
• مدرسه خان يزد، ش3/49، فهرست ص33
عنوان معرفي: نظم صد کلمه
از: جامي
عنوان صحيح: مطلوب کل طالب من کلام علي بن ابي‌طالب×
مؤلف: رشيدالدين وطواط
|||| حاشيه بر: فهرست کتابخانة سريزدي (مسجد حظيره)
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري، ج1 (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• سريزدي، يزد، ش89، فهرست 1/73
عنوان معرفي: تلخيص اقليدس
از: محمود بن محمّد بن عمر چغميني (618ق)، در توضيحات نسخه شناسي نام کاتب نيامده، در حالي که در تصوير صفحة آخر کتاب که در همين فهرست ص74 آمده، نام کاتب به وضوح ديده مي‌شود: <مسعود بن محمود شيرازي> اين نسخه به اهتمام سيد صادق اشکوري چاپ عکسي شده و در آن دو رساله کوتاه ديگر نيز موجود است.
(نک: نشريه نسخه‌هاي خطي، 4/418ـ419)
|||| حاشيه بر: فهرست نسخه‌هاي خطي کتابخانة ميرزا محمّد کاظميني يزد
نگاشته سيد جعفر حسيني اشکوري، ج1و2 (چاپ قم، مجمع ذخائر اسلامي)
• کاظميني يزد، ش466، فهرست 2/153
عنوان معرفي: جُنگ
توضيح: فرق است بين جُنگ و مجموعه. نسخه‌اي که شامل مجموعه‌اي از رساله‌هاست نبايد به عنوان جُنگ معرفي شود که در اين صورت حقِّ رساله‌هاي مستقل موجود در آن، ادا نمي‌شود.



• کاظميني يزد، ش434، فهرست 2/118
عنوان معرفي: الصحيفة السجادية
توضيح: اين نسخه به روايت ابن اشناس است و با روايت مشهور صحيفه تفاوتهايي دارد. لازم بود آغاز و انجام نسخه به تفصيل نقل شود و توضيحات لازم در بخش کتابشناسي ذکر شود.
• کاظميني يزد، ش322، فهرست 2/40
عنوان معرفي: الروضة البهية
از: شهيد ثاني (966ق)
توضيح: تاريخ شهادت شهيد ثاني 965ق است.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 8 تير 1390 ساعت 11:17 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

آینه جهان و تحفه سلیمان در ترجمه مرآة الزمان کتابی است در جغرافیا و غرایب جهان از آثار قاضی سعید قمی در یک مقدمه و پنج باب به شرح زیر:
مقدمه: در بیان صورت عالم و شکل زمین.
باب اول: در ذکر دریاها و جزیره ها و رودها، در 3 فصل.
باب دوم: در ذکر بناهای شهرها و عمارت ها، در یک فصل.
باب سوم:...
باب چهارم: غرائب امور انبیا و عجائب احوال پادشاهان و هدایا و تحف ایشان و ذکر کاهنان، در 4 فصل.
باب پنجم: در ذکر عجائب متفرقه، در 3 فصل.
آغاز: بسمله، شیرین تر حکایتی که چاشنی بخش کام تلخکامان سرگشته که در صحاری معرفت باری هایم و حایر و در دریافت ذات پاک احدیت.

و اینک چند نکته:

یکم: در نسخه نویافته از این اثر که اخیراً برای فروش به کتابخانه مجلس عرضه گردید، در مقدمه به نام کتاب و مؤلف اینگونه تصریح شده: «آینه جهان و تحفه سلیمان، محمدسعید شریف قاضی قمی».

دوم: این کتاب به دستور و به نام شاه سلیمان صفوی نگاشته شده و تألیف آن در روز پنجشنبه 15 شوال 1078 به پایان رسیده است.

سوم: نسخه ناقصی از این اثر در کتابخانه ملک به شماره 534 موجود است و در فهرست آنجا با عنوان «ترجمه منتخب مرآة الزمان» معرفی شده است. (نک: فهرست ملک 2/143ـ144؛ فهرستواره کتابهای فارسی 1/247). که با نسخه نویافته، تا کنون دو نسخه از این کتاب شناسایی شده است. نسخه جدید کامل است و نقصی ندارد.

چهارم: استاد علامه جناب حاج سید محمدعلی روضاتی را عقیده بر این است که آثار قاضی سعید قمی جملگی به زبان عربی تألیف شده و آثار فارسی منسوب به او، در واقع از دانشمند طبیب همنام و معاصرش محمدسعید حکیم می باشد. و در این باره مقاله مبسوطی در دومین دوگفتارشان ارائه فرمودند. به هر حال چنان که آمد در نسخه تازه یاب آینه جهان و تحفه سلیمان، در مقدمه، مؤلف به نام خود تصریح کرده با این عنوان: «محمد سعید شریف قاضی قمی» و دانسته است که وصف «قاضی» مخصوص به قاضی سعید قمی فیلسوف مشهور بوده و همنام و معاصر وی به «محمدسعید حکیم» معروف است.

پنجم: با توجه به تاریخ تولد قاضی سعید (سال 1049ق) و تاریخ تألیف این اثر (سال 1078ق) مشخص می شود قاضی سعید قمی این اثر را در 29 سالگی نوشته و شاید از نخستین تألیفات وی باشد. والله العالم.

ششم: نام این کتاب در موسوعه شریف الذریعة نیامده، و می‌ توان این مدخل را بر الذریعه استدراک کرد.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 6 مرداد 1389 ساعت 7:28 بعدازظهر (نظر بدهید)

شجاع الدین محمود بن علی حسینی مازندرانی اصفهانی از علمای شیعه در اوایل قرن یازدهم هجری است که نامش در طبقات اعلام الشیعه (قرن 11، ص 554) آمده و از او به عنوان جدّ خلیفه سلطان (سلطان العلماء آملی متوفای 1064ق) و شیخِ اجازه حسین بن حیدر حسینی کرکی عاملی یاد شده است، اما در کتاب الذریعه تألیفی از وی معرفی نشده است. چندی پیش در جلسۀ تقویم نسخ خطی در کتابخانۀ مجلس مجموعه ای ارزشمند عرضه شد که حاوی دو کتاب اصولی از تألیفات شجاع الدین بود بدین شرح:
حاشیۀ شرح عضدی بر مختصر الاصول (اصول فقه – عربی)
آغاز: بسمله. الحمد لله الذی لیس اهل الحمد سواه و السلام علی من اصطفاه واجتباه.
حاشیۀ شرح تهذیب الاصول (اصول فقه – عربی)
آغاز: بسمله. حمدله. والصلوة علی افضل الافضلین محمد و اهل بیته الطاهرین.
این نسخه به دست حسین بن حیدر حسینی کرکی عاملی (شاگرد و مجاز از مؤلف) با نسخۀ مؤلف مقابله و از روی آن تصحیح شده است. مقابلۀ رسالۀ یکم را در جمادی الثانی 1002 به انجام رسانده و در آن تاریخ، از مؤلف با دعای «اعلی الله تعالی قدره فی الدارین» یاد می کند.
و مقابلۀ رسالۀ دوم را در صبح جمعه 2 شوال 1009 به پایان رسانده و در آنجا، از مؤلف با دعای «قدس الله روحه» یاد کرده است.
بنابراین شجاع الدین مازندرانی پیش از شوال 1009 وفات یافته است.
حسین کرکی در چند جای نسخه یادداشتهایی دربارۀ مؤلف و رساله های موجود در مجموعه، به خط خود نگاشته و با اوصاف و القاب شایسته از استاد خود به عظمت یاد کرده است.
گفتنی است میر شجاع الدین محمود مازندرانی طبع شعری داشته و نمونه هایی از اشعار وی در جنگ های خطی آمده است. از جمله در جنگ تقی الدین حسینی کاشانی، نسخه خطی شماره 1066 مرکز احیاء قم، نک: فهرست خطی مرکز احیاء 3/299ـ300.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 30 تير 1389 ساعت 11:24 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

«رموز کنوز حکمت سجادیه» از : میرزا محمد باقر اردبیلی عنوان شرح تازه یابی بر صحیفه سجادیه است، که نسخۀ خطی آن در سال گذشته (تیر 88) برای فروش به کتابخانۀ مجلس عرضه شده و خریداری گردید. و این معرّفی نامه کوتاه در جلسۀ تقویم نسخه قلمی شد. در این شرح فارسی، چهار دعای ذیل از ادعیۀ صحیفه سجادیه شرح شده است: - حمد و ثنا - صلوات بر افضل انبیاء - درود بر حملۀ عرش و ملایک مقرّبین - تحیات بر اتباع رسل این شرح که از قرن 12 هجری است، بیشتر جنبۀ ادبی دارد و با انشایی مغلق تحریر شده است. نسخۀ مذکور در عصر مؤلف کتابت شده و حواشی با امضای «منه غفر الله له» دارد؛ تصحیح شده و علامت بلاغ دارد. دیباچه این نسخه را یکی از ارادتمندان مؤلف نگاشته و از آغاز یک برگ افتادگی دارد. آغاز افتادۀ دیباچه: در مقام اختیار چه مجال هوس هر گاه جنابی که علّت غائی ایجاد و مخزن اسرار درر وقاد. آغاز شرح: بسمله. الحمد لله الف و لام به جهت استغراق است و یا برای حقیقت.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 30 تير 1389 ساعت 11:24 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

در دفتر دوم مجموعۀ خواندنی و پر فایدۀ «جُنگ انجمن فهرستنگاران نسخه های خطی» مقاله ای از دوست دانشمند عبدالحسین طالعی به نام با مسمّا و زیبای «پژواک پژوهش» به چاپ رسیده و در ضمن آن «وصیت نامه اعتقادی میر داماد» درج شده از روی نسخۀ دانشگاه پرینستون.
گفتنی است این رسالۀ کوتاه پیش از این در مجموعۀ «میراث اسلامی ایران» دفتر هفتم صص 537-538 از روی نسخۀ کتابخانۀ مجلس (883 مجموعه طباطبایی) با انتساب به علامۀ حلی چاپ شده بود.
به گفتۀ استاد عبد الحسین حائری رسالۀ مذکور در نسخۀ مجلس به علامه حلی منسوب شده و در نسخۀ دیگری از آن که در کتابخانۀ آیت الله مرعشی به شمارۀ 15832 موجود است و ترجمۀ فارسی نیز دارد به کسی منسوب نشده و انتساب آن به میر داماد حتی در کتاب «حکیم استرآباد» دکتر موسوی بهبهانی نیامده است.
استاد فقید مرحوم علامه سید عبد العزیز طباطبایی در مکتبة العلامة الحلّی، ص 133 رساله ای را با عنوان «عقیدة العلامة الحلّی» معرّفی می کند که نسخۀ آن در کتابخانۀ آستان قدس رضوی به شمارۀ 2510 موجود است و توضیح بیشتری دربارۀ آن نمی آورد.
به هر حال دربارۀ مؤلف این رساله جا دارد تحقیق بیشتری صورت بگیرد.
رجوع شود به: آغاز نامه، ج 1، ص 85؛ جُنگ، ج 2، ص 386-388؛ حکیم استراباد؛ فهرست کتابخانۀ مجلس، ج 23، ص 186؛ مکتبة العلامة الحلّی، ص 133؛ میراث اسلامی ایران، ج 7، ص 532 و 537-538.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ يكشنبه 27 تير 1389 ساعت 10:47 قبل‏ازظهر (نظر بدهید)

خلاصة البلدان، اثر صفی الدين محمد بن محمد هاشم حسينی قمی،‌ تأليف در 1079ق، كه به كوشش حسين مدرسی طباطبايي در رديف مآخذ تحقيق دربارْ قم به چاپ رسيده:
مدرسی در چاپ خلاصة البلدان از نسخه ی موزه ی بريتانيا (or. 8375) بهره برده كه داراي هشت باب بوده،‌ و به گفته وی در انوار المشعشعين حكاياتي از خلاصة البلدان نقل شده كه در نسخه ی مورد استفاده وي نيامده است.
خوشبختانه در اين روزها نسخه اي ارزشمند از خلاصة البلدان براي فروش به كتابخانه مجلس عرضه شده كه اضافاتی نسبت به نسخه مدرسی دارد. اين نسخه داراي دوازده باب است كه عناوين ابواب اضافی آن چنين است:
باب نهم: در ذكر بعضی از احوال موضع غدير خم؛
باب دهم: در ذكر بعضی از محاسن دار المومنين سبزوار؛
باب يازدهم: در ذكر بعضی از محاسن دار المومنين استرآباد؛‌
باب دوازدهم: در ذكر بعضی از احوال مشهد مقدس رضوی، كه در اين باب حكايات متعددی آورده است.
اين نسخه از آغاز و انجام اندكی افتادگي دارد لذا نام كاتب و تاريخ كتابت در آن ذكر نشده، ولی به نظر مي رسد از قرن دوازدهم هجری باشد.
نسخه بر اثر نامهرباني و بي توجهی مالكان آن آسيب جدی ديده ولی مطالب آن مقرو و خوانا است.
شايسته است ابوابی كه در نسخه چاپی نيامده، از روي اين نسخه تصحيح و چاپ شود.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 9 تير 1389 ساعت 6:42 بعدازظهر (نظر بدهید)

علی بن عبدالعالی عاملی معروف به محقق ثانی و محقق کرکی (940 هـ) از علمای بزرگ شیعه در سده دهم هجری است که آثار بسیاری در علوم اسلامی از خود بجا گذاشته است. معروفترین اثر وی «جامع المقاصد» در شرح قواعد الأحکام علامه حلی است که به اهتمام مؤسسه آل البیت (ع) در چهارده جلد به چاپ رسیده است.

بقیه آثار به جا مانده از محقق کرکی به اهتمام شیخ محمد حسّون در دوره دوازده جلدی «حیاة المحقّق الکرکي وآثاره»  چاپ شده است.

اکنون معرفی دو رساله تازه یاب از آثار محقق کرکی که در کار شیخ حسّون نیامده است:

1.    أجوبة مسائل الشیخ حسین الجزائري الأولی و الثانیة و الثالثة

سه رساله است که هر کدام حاوی پرسشهای فقهی از شیخ حسین جزائری و پاسخ های کوتاه فتوایی از محقق کرکی است. در حیاة المحقق الکرکي وآثاره نامی از آن به میان نیآمده است.

نسخه ای از آن در کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران موجود است و تصویر آن در ضمن نسخه های عکسی کتابخانه آیت الله مرعشی دیده و در فهرست تازه انتشار آنجا معرّفی کرده ام.

بنگرید: فهرست نسخه های عکسی کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی 3/356 ـ 357.

2.    حاشیة تحریر الأحکام الشرعیة علی مذهب الإمامیة

حاشیه ای است با عناوین (قوله ـ قوله) بر تحریر الأحکام الشرعیة علی مذهب الإمامیه علامه حلی (726 هـ).

در الذریعه 6/32 از این حاشیه یاد شده و گفته که نسخه ای از آن را در کتابخانه شیخ هادی آل کاشف الغطاء در نجف دیده است.

آقای حسّون نیز از این حاشیه یاد کرده (نک: حیاة الحقق الکرکي وآثاره 2/415 ـ 416) ولی گفته: «إنّي لم أشاهد هذه الحاشیة ولم أعثر علی نسخة خطیة لها...».

نسخه مورد بحث ما در کتابخانه ملی نگهداری می شود و تصویری از آن را ضمن نسخه های عکسی کتابخانه آیت الله مرعشی دیده و در فهرست تازه انتشار آنجا معرفی کرده ام.

بنگرید: فهرست نسخه های عکسی کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی 3/468.

ارسال شده توسط ابوالفضل حافظیان بابلی در تاريخ چهارشنبه 6 آبان 1388 ساعت 12:00 بعدازظهر (نظر بدهید)